Esenler Belediyesi Prof. Dr. Sadettin Ökten Şehir Düşünce Merkezi'nin yayımladığı "Türkiye Trafik Durum Raporu"na göre, İstanbul'da trafik sıkışıklığının ekonomiye maliyeti yaklaşık 10 milyar dolar olarak hesaplandı. İstanbulluların ise trafiğe yılda yaklaşık 120 saatini kaybettiği bildirildi.
Raporda, Türkiye genelinde trafik yoğunluğunun ekonomik maliyetinin 50-60 milyar dolara ulaşabileceği tahmin edildi.
Marmara Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Otomotiv Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Abdullah Demir, trafik sıkışıklığının yalnızca trafikte geçirilen süre ve yakıt tüketimiyle sınırlı kalmadığını belirtti.
Demir, sağlık sorunları, stres, verimlilik kaybı, çevresel etkiler ve lojistikte yaşanan gecikmelerin de ekonomik maliyeti artırdığını söyledi.
İSTANBULLULAR YILDA 120 SAAT KAYBEDİYOR
Ulaşım Uzmanı Dr. Fatih Gündoğan, İstanbul'da kişi başına düşen yıllık trafik kaybının yaklaşık 120 saate ulaştığını ifade etti.
Gündoğan, Türkiye'de araç sayısının son 10 yılda yaklaşık 20 milyondan 33 milyona yükseldiğini belirtti. Türkiye'de 1000 kişiye yaklaşık 200 araç düştüğünü söyleyen Gündoğan, bu oranın Avrupa'da 400, ABD'de ise 700 civarında olduğunu aktardı.
Gündoğan, Türkiye'nin Avrupa ortalamasına ulaşması durumunda İstanbul'daki araç sayısının iki katına çıkabileceğini vurguladı.
SÜRÜCÜ DAVRANIŞLARI ÖN PLANDA
Rapor kapsamında yaklaşık 3 bin kişinin katılımıyla İstanbul, Ankara, Eskişehir ve Malatya'da trafik polisleri, sürücüler, sürücü kursu temsilcileri, zabıta görevlileri ve motokuryelerle odak grup görüşmeleri gerçekleştirildi.
Araştırmaya katılanların yüzde 55,5'i, yaşadıkları bölgede en büyük trafik sorununu sürücülerin dikkatsizliği, kasıtlı kural ihlalleri ve trafik bilinci eksikliği olarak gösterdi. Yüzde 46,3'ü ise yol kapasitesinin yetersizliği ve otopark sorununu öne çıkardı.
Gündoğan, trafik kazalarının başlıca nedenlerinden birinin sürücü davranışları olduğunu ifade etti. Ancak yol ve trafik altyapısının da sürücü davranışlarını etkilediğini belirten Gündoğan, bu iki unsurun birlikte ele alınması gerektiğini söyledi.
TRAFİK KAZALARINDA CAN KAYBI AZALDI
Raporda, Türkiye'de 2024 yılında trafik kazalarında yaklaşık 6 bin 400 kişinin hayatını kaybettiği, bunun günlük ortalama 17,5 can kaybına denk geldiği belirtildi.
2025 yılında ise trafik kazalarında ölenlerin sayısı 6 bin 35'e geriledi.
Demir, bu düşüşün araçlardaki güvenlik sistemlerinin gelişmesi, acil servislerin daha hızlı müdahale etmesi ve denetimlerin çeşitlendirilmesiyle ilgili olabileceğini ifade etti. Ancak kaza sayısında istenen azalmanın sağlanamadığını söyledi.
MOTOKURYELERDE RİSK ARTIYOR
Araştırmada motokuryelerin çalışma koşulları da ele alındı. Yüksek teslimat baskısı, çalışma şartları ve uygun park ile şerit düzenlemelerinin olmamasının motokuryelerin trafikte daha fazla risk almasına neden olabildiği belirtildi.
Demir, motokuryelerin gelir elde etmek için zaman zaman hız ve trafik kuralları konusunda riskli davranışlarda bulunabildiğini, bunun trafik güvenliği açısından ciddi bir sorun oluşturduğunu söyledi.