Romanya'nın Karadeniz kıyısındaki Constanta kentinde, Konstanz Belediye Hastanesi'nin genişletilmesi için yapılan rutin kazı çalışmaları, akılalmaz bir tarihi hazineyi ortaya çıkardı.
İş makinelerinin durdurulduğu alanda, Roma İmparatorluğu'nun efsanevi liman kenti Tomis'e ait, içi Afrika amforaları, nadir yazıtlar ve gizemli savaş kalkanlarıyla dolu devasa bir yeraltı nekropolü (mezarlık şehri) bulundu.
Eylül 2025 ile Şubat 2026 arasında, çökme tehlikelerine rağmen büyük bir titizlikle yürütülen kazılarda MS 3. ve 4. yüzyıllara ait 34 farklı mezar kompleksi tespit edildi. Modern şehrin asfaltının hemen altında yatan bu şok edici keşfin en çarpıcı detayları şunlar:
NESİLLER BOYU KULLANILAN GİZLİ KATAKOMBLAR
Bulunan 34 mezarın tamamı sıradan tekli definler değildi. Araştırmacılar, organize bir topluluğun nesiller boyunca ölülerini gömdüğü ve anılarını yaşattığı, çok odalı ve katmanlı yeraltı mezarları (katakomblar) keşfetti. Mezarların içinden kişisel süs eşyaları, cam kaplar ve sağlam kalmış sikkeler çıkarıldı.
KUZEY AFRİKA'DAN KARADENİZ'E UZANAN DEVASA TİCARET AĞI
Mezarların içinde en çok dikkat çeken objelerden biri Kuzey Afrika'ya ait amforalardı (testiler). Roma İmparatorluğu'nda yağ, şarap ve balık sosu taşımak için kullanılan bu devasa kapların Romanya'da çıkması, antik Tomis kentinin Akdeniz'in en uç noktalarıyla bile devasa bir ticaret ve lojistik ağına sahip olduğunu kanıtladı.
TÖREN KALKANI ve NADİR BULUNAN YUNAN YAZITI
Kazının en büyük gizemi ise şüphesiz mezarlardan birinde bulunan metal bir kalkan parçasıydı (umbo). Uzmanlar bunun savaş alanında kullanılan bir kalkandan ziyade, geçit törenlerinde kullanılan çok prestijli bir "tören kalkanı" olduğunu belirtiyor.
Bu, mezarın yüksek rütbeli bir komutana veya şehir milisine ait olabileceğine işaret ediyor. Ayrıca alanda bulunan MS 3. yüzyıla ait Yunanca bir yazıt, bölgenin Roma egemenliğinde olmasına rağmen Yunan kültürel köklerini nasıl inatla koruduğunu da gözler önüne seriyor.