Baden-Württemberg’de giderek daha fazla belediye, istilacı karınca türü Tapinoma magnum ile mücadele ediyor. Karıncaların yol açtığı zarar yalnızca altyapıyla sınırlı kalmıyor; bazı bölgelerde evleri yaşanmaz hale getirecek boyuta ulaşıyor.
Tıslama sesi ve yükselen buhar, Karlsruhe’nin Neureut bölgesinde yürütülen mücadelenin boyutunu gözler önüne seriyor. Baden-Württemberg’deki Karlsruhe Bahçecilik Dairesi çalışanı Richard Blantz, püskürtme tabancasını taş duvara dayayarak taşların arasındaki boşluklara ve duvarın altında bulunan kumlu zemine 110 derece sıcaklıkta su püskürtüyor.
Kısa süre sonra on binlerce karınca ve yavruları, sıcak suyun oluşturduğu su birikintilerinde hareketsiz halde kalıyor. Burada mücadele edilen Tapinoma magnum, büyük koloniler oluşturması ve altyapıya zarar vermesiyle bilinen istilacı bir tür.
Karlsruhe’de istilanın görüldüğü sokaklar, meydanlar ve parklar ilkbahardan sonbaharın sonlarına, hatta kış aylarına kadar sıcak su araçlarıyla temizleniyor, ancak mücadele, yetkililere göre sonuç alınması son derece zor bir sürece dönüşmüş durumda.
Geçen yıldan bu yana Karlsruhe’deki çalışmaları koordine eden Karen Eßrich, durumu “Sisyphus’un işi” olarak tanımlıyor. Eßrich’e göre koloniyi tamamen ortadan kaldırmak artık mümkün görünmüyor. Bu nedenle asıl hedef, süper kolonilerin daha fazla yayılmasını engellemek.
Baden-Württemberg Çevre Bakanlığı ve karınca uzmanı Manfred Verhaagh’ın verdiği bilgilere göre, eyalette Tapinoma magnum tespit edilen belediye sayısı 90’a yaklaştı. Verhaagh, Akdeniz benzeri iklimi ve Ren Ovası’ndaki yer yer kumlu toprakları nedeniyle Almanya’nın güneybatısının bu türün yayılması açısından özellikle elverişli olduğunu belirtiyor.
Almanya’nın en büyük kolonilerinden biri 100 hektara yayılıyor
Karıncaların en yoğun görüldüğü yerlerden biri Karlsruhe’nin Neureut bölgesi. Eßrich’e göre burada muhtemelen Almanya’nın en büyük Tapinoma magnum kolonisi bulunuyor.
Koloninin yaklaşık 100 hektarlık, yani 140 futbol sahasına denk gelen bir alana yayıldığı tahmin ediliyor. Bölgede milyarlarca karıncanın yaşadığı düşünülüyor. Bunların büyük bölümü yer altında bulunurken yaklaşık yüzde 20’sinin yer üstünde hareket ettiği tahmin ediliyor.
Karıncaların sayısı arttığında istila günlük yaşamı da doğrudan etkiliyor. Evlerin içine, bahçelere ve verandalarına giren karıncalar insanların bacaklarına ve kollarına kadar tırmanabiliyor. Bazı bölgelerde o kadar büyük koloniler oluşuyor ki, elektrik süpürgesiyle temizlemek veya sıradan karınca yemleri kullanmak yeterli olmuyor.
Bölge sakinleri, evlerinde ve bahçelerinde karıncaları kontrol edememekten şikayet ediyor. Manfred Verhaagh’ın aktardığına göre, Palatinate bölgesinde bir kadın karınca istilası nedeniyle evini satarak Tenerife’ye taşındı. Bazı bölgelerde insanların tatillerinden vazgeçtiği, uyku sorunları ve depresyon yaşadığı da bildiriliyor.
Karlsruhe Eğitim Üniversitesi Biyoloji Enstitüsü Başkanı Andreas Martens, bu sorunların karınca istilasının günlük yaşam üzerindeki etkilerinden biri olduğunu belirtiyor. Martens ayrıca karıncalarla mücadele için özel bir tuzak geliştirdi.
Karıncalar elektrik ve internet altyapısına da zarar veriyor
Sorun yalnızca evlere giren karıncalardan ibaret değil. Tapinoma magnum altyapıya da zarar verebiliyor.
Kehl Belediyesi, karıncaların elektrik kutularını istila etmesi ve internet bağlantılarında aksamalara yol açması nedeniyle gündeme gelmişti. İstila nedeniyle bir oyun parkı da geçici olarak kullanılamaz hale geldi.
Karlsruhe’de ise karıncaların harç derzlerine yerleşmesi kaldırımların sarkmasına ve bazı duvarların gevşemesine neden oluyor. Bu durum, istilanın yalnızca bir haşere sorunu olmaktan çıkıp kent altyapısını da etkileyen bir probleme dönüşmesine yol açıyor.
Belediyeler sıcak su, yem ve tuzaklarla mücadele ediyor
İstilayla mücadelede belediyeler farklı yöntemlere başvuruyor. Karınca yemleri kullanılıyor, profesyonel haşere kontrol ekiplerinden destek alınıyor ve sıcak su püskürten araçlarla kolonilerin bulunduğu alanlar temizleniyor.
Azot kullanılarak karıncaları dondurma yöntemi ise henüz uygulanmış değil. Uzmanlara göre yöntem teorik olarak mümkün olsa da maliyetinin yüksek olması nedeniyle tercih edilmiyor.
Karlsruhe’de ayrıca özel olarak hazırlanan tuzaklar kullanılıyor. Siyah gölet astarıyla kaplanan delikli taşlar, karıncaların kuru alanlara yerleşme eğiliminden yararlanıyor.
Karıncalar ve mümkün olduğunca çok sayıda kraliçe tuzağın içine yerleştikten sonra taşlar bir kova suya boşaltılıyor. Karıncaların dışarı çıkmasını önlemek için suya bulaşık deterjanı ekleniyor. Bu yöntem özellikle özel mülklerde kullanılabiliyor. Ancak ev sahiplerinin mücadeleye katılmaması halinde istilanın kontrol altına alınması daha da zorlaşıyor.
Eßrich’e göre diğer belediyeler de Karlsruhe’de uygulanan yöntemlerle ilgilenmeye başladı.
Mücadelenin maliyeti yüz binlerce euroyu buluyor
Tapinoma magnum ile mücadele belediyeler açısından ciddi bir mali yük de oluşturuyor.
2023 yılından bu yana istilayla mücadele eden Kehl’de belediyenin yıllık harcaması yaklaşık 50 bin euroya ulaşıyor. Kent ayrıca 60 bin euro karşılığında sıcak su ünitesi satın aldı. Daha önce dış şirketlerden hizmet alan belediye, bu yöntemin yeterince verimli olmadığı sonucuna vardı.
Nürtingen’de ise mücadele bu yıl başladı. Belediye sözcüsüne göre şu ana kadar yaklaşık 14 bin euro harcandı ve mücadele için toplam 25 bin euroluk bütçe ayrıldı.
Karlsruhe ise bu yıl sıcak su sistemi bulunan bir araç için 120 bin euro ödedi. Bunun yanı sıra personel giderleri, zarar gören kaldırımların onarımı ve diğer çalışmalar da ek maliyet oluşturuyor.
Eßrich, karıncalarla mücadele ekiplerinin mayıs ayından bu yana aralıksız çalıştığını ancak mevcut çalışmaların istilayı kontrol altında tutmak için bile yeterli olmadığını söylüyor.
Bu nedenle mevcut iki kişilik ekibe üç ekip daha eklenmesi planlanıyor. Yeni ekiplerin ideal olarak Mart veya Nisan 2027’de çalışmaya başlaması hedefleniyor. Yalnızca personel maliyetinin ekip başına yaklaşık 250 bin euro olacağı belirtiliyor.
Bu hesaplamaya göre Karlsruhe’nin karınca istilasıyla mücadelesinin yıllık maliyeti yaklaşık 1 milyon euro daha artacak.
Eßrich, kentin zaten zorlanan bütçesine rağmen mücadeleye devam edilmesi gerektiğini belirterek, “Ama bir şeyler yapmak zorundayız” diyor.