Swansea University ve King's College London araştırmacıları tarafından geliştirilen sistemde, atık yemeklik yağlardan elde edilen yenileyici maddeler mikroskobik kapsüller içinde asfaltın içine ekleniyor. Asfalt zamanla çatladığında bu kapsüller açılarak içlerindeki maddeyi serbest bırakıyor ve yol yüzeyinin kendini onarmasına yardımcı oluyor.
MİKROSKOBİK KAPSÜLLER KULLANILIYOR
Araştırmacılar, kullanılmış yemeklik yağlardan elde edilen özel bileşenleri mikroskobik kapsüllerin içine yerleştiriyor. Bu kapsüller asfalt karışımına ekleniyor ve normal şartlarda yolun içinde görünmeden kalıyor.
Asfalt yüzeyinde zamanla küçük çatlaklar oluştuğunda kapsüller kırılıyor ve içlerindeki yağ benzeri madde dışarı çıkıyor. Açığa çıkan bu madde asfaltın içindeki bağlayıcı malzemenin yeniden esneklik kazanmasına yardımcı olarak çatlakların büyümesini yavaşlatıyor.
ÇUKURLAR OLUŞMADAN MÜDAHALE EDİYOR
Uzmanlar, yolların büyük bölümünde sorunun küçük çatlaklarla başladığını belirtiyor. Yağ bazlı sistem sayesinde bu hasarlar büyümeden önce müdahale edilmiş oluyor. Böylece yol yüzeyinin kullanım ömrünün uzatılması ve bakım maliyetlerinin azaltılması hedefleniyor.
Araştırmacılar laboratuvar testlerinde sistemin asfalt yüzeyindeki küçük hasarları önemli ölçüde azaltabildiğini belirtiyor. Teknolojinin ilerleyen yıllarda gerçek yol projelerinde de denenmesi planlanıyor.
ATIK YAĞLARA YENİ KULLANIM ALANI
Çalışmanın dikkat çeken yönlerinden biri de atık olarak görülen kızartma yağlarının yeniden değerlendirilmesi. Her yıl milyonlarca litre kullanılmış yemeklik yağın ortaya çıktığını belirten uzmanlar, bu atıkların altyapı projelerinde kullanılmasının çevresel açıdan da önemli avantajlar sağlayabileceğini ifade ediyor.
Araştırmacılara göre teknoloji başarılı olması halinde gelecekte daha dayanıklı yolların inşa edilmesine katkı sağlayabilir. Böylece hem yol bakım maliyetlerinin düşürülmesi hem de atık yağların ekonomiye yeniden kazandırılması mümkün olabilir.
