Macaristan'da 16 yıldır iktidarda olan Viktor Orban dönemi sona erdi; genel seçimlerde resmi olmayan sonuçlara göre Peter Magyar liderliğindeki Tisza Partisi parlamentoda çoğunluğu elde ederek tarihi bir zafere imza attı.

Sandıktan çıkan ilk sonuçlara göre;  199 sandalyeli parlamentoda Tisza 136 milletvekili çıkarırken, Orban’ın partisi Fidesz 56 sandalyede kaldı.

Bu sonuçlarla birlikte Peter Magyar’ın başbakanlık yolu açıldı.

Avrupa siyasetinde "otoriterleşme" tartışmalarının merkezinde yer alan Orban yönetiminin sona ermesi, uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.

TÜRKİYE VE AVRUPA KANADINDAN MESAJLAR...

Seçim sonuçlarının ardından Türkiye ve Avrupa'da siyasetçiler değerlendirmelerde bulundu.

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Genel Başkanı Özgür Özel, seçimi kazanan Peter Magyar liderliğindeki muhalefet partisi Tisza'yı tebrik etti.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel:

"Macaristan’daki seçimlerde, otoriterliğin Avrupa’daki sembol ismi mağlup olmuştur.

Macaristan’da kazanan demokrasidir. Demokrasinin araçlarını kullanarak otoriterleşenler, eninde sonunda mağlup olacaklardır.

Kendisini, demokrasinin ve hukukun üstünde görenler yenilmiştir. Orban ile onun tam destekçisi Trump ve ekibi kaybetmiştir.

Halkın iradesi tek adamlardan güçlüdür.

16 yıllık otoriter bir iktidarı, sandığa giderek değiştirme iradesini ortaya koyan Macar halkını dayanışma duygularımla selamlıyorum.

Seçimlerden galibiyetle çıkan Peter magyar ve Tisza’yı tebrik ediyor; kendilerine başarılar diliyorum."

İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu:

"Macaristan korku yerine umudu, otokrasi yerine demokrasiyi seçti.

Bu gece, Macar halkı Avrupa'ya ve dünyaya, vatandaşlar özgürlüklerini teslim etmeyi reddettiğinde hiçbir güçlü adamın yenilmez olmadığını hatırlattı.

Silivri'deki bir hapishane hücresinden, Macar muhalefet lideri Péter Magyar'a ve hukukun üstünlüğünü savunmak için kuyrukta bekleyen her seçmene en içten tebriklerimi gönderiyorum. Zaferiniz, oyların korkudan daha güçlü olduğuna ve adaletin, ne kadar gecikirse geciksin asla yenilmediğine inanan hepimizin zaferi.

İstanbul Budapeşte'nin yanında. Gelgit dönüyor."

CHP İstanbul İl Başkanı Özgür Çelik:

"Trump’ın bir dostu ‘ada’ya veda etti. Diğerleri yolda."

Avrupalı liderler de Magyar liderliğindeki Tisza'nın kazanmasını tebrik etti.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Macaristan'daki genel seçimi Magyar liderliğindeki Tisza'nın kazanmasının ardından sosyal medya hesabından paylaşımda bulundu.

Macaristan'ın "Avrupa’yı seçtiği" değerlendirmesini yapan von der Leyen, "Bir ülke Avrupa yolunu geri kazanıyor. Birlik daha da güçleniyor." ifadelerini kullandı.

AB Konseyi Başkanı Antonio Costa da "Rekor katılım, Macar halkının demokratik ruhunu gösteriyor." yorumunu yaptı.

Costa, Magyar ile Avrupa’yı daha güçlü ve müreffeh kılmak için yakın işbirliği yapmayı sabırsızlıkla beklediğini vurguladı.

Avrupa Parlamentosu (AP) Başkanı Roberta Metsola da Magyar'ın AP üyesi olduğunu hatırlatarak, kendisini kutladı ve "Macaristan'ın yeri Avrupa'nın kalbindedir." mesajını paylaştı.

Almanya

Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile Dışişleri Bakanı Johann Wadephul Saygı ve Özgürlük Partisi'nin (Tisza) lideri Peter Magyar'ı tebrik etti.

ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan yapılan paylaşımda Merz, "Macaristan halkı oy kullandı. Seçmenler siyasi bir dönüşümden yana karar verdiler. Peter Magyar'ı tebrik ediyorum. Umarım ülke artık Avrupa'da ve Avrupa ile birlikte büyük fırsatları yeniden değerlendirir." ifadelerini kullandı.

Dışişleri Bakanı Johann Wadephul de paylaşımında Macaristan'ın seçimde kararını verdiğini vurgulayarak Peter Magyar'ı tebrik etti.

Macaristan ile güçlü, güvenli ve birleşik bir Avrupa için birlikte çalışmayı sabırsızlıkla beklediğini kaydeden Wadephul, "İnsanlar için zor kazanılmış demokrasinin ne kadar önemli olduğu, etkileyici katılım oranından anlaşılıyor." ifadesine yer verdi.

İrlanda

İrlanda Başbakanı Micheal Martin, sosyal medya üzerinden Magyar'ı tebrik ederek, "Peter Magyar ve Tisza'yı Macaristan'daki parlamento seçimlerindeki zaferinden dolayı tebrik ediyorum. Başbakan seçilen Magyar ile ikili ilişkilerimizi geliştirmek için çalışmayı dört gözle bekliyorum." dedi.

AB Bakanı Thomas Byrne, paylaşımında, Magyar ve Tisza'nın büyük bir zafer elde ettiğini vurgulayarak, "AB Bakanı olarak, İrlanda'nın AB Dönem Başkanlığı sırasında göreve gelecek Macar hükümetiyle, yenilenmiş bir güven ve inançla çalışmayı dört gözle bekliyorum." açıklamasında bulundu.

Baltık ülkeleri

Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda, gelişmeyi “Macaristan için büyük bir zafer! Avrupa için büyük bir zafer!” şeklinde nitelendirdi.

Nauseda, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, “Peter Magyar’ı tebrik ediyorum. Demokrasi, adalet ve barış adına yapabileceğimiz ve yapmamız gereken çok şey var.” ifadelerini kullandı.

Estonya Başbakanı Kristen Michal, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Macarlar, çıkarlarını görmezden gelen güçleri reddederek, birleşik bir Avrupa içinde özgür ve güçlü bir Macaristan için tarihi bir tercih yapmıştır. Estonya, Macaristan ve Avrupa’yı birleştiren ortak noktalar üzerinde birlikte çalışmayı sabırsızlıkla bekliyorum.” ifadelerine yer verdi.

Letonya Başbakanı Evika Silina da “Ortak Avrupa çıkarlarını ve değerlerini ilerletme konusunda sizinle çalışmayı dört gözle bekliyorum.” ifadelerini kullandı.

Fransa

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, Macaristan'daki zaferi için tebrik etmek üzere Peter Magyar ile görüştüğünü belirtti.

Macron, "Fransa, demokratik katılımın zaferini, Macaristan halkının Avrupa Birliği (AB) değerlerine bağlılığını ve Macaristan'ın Avrupa'ya olan bağlılığını memnuniyetle karşılıyor." ifadesini kullandı.

Fransa Cumhurbaşkanı, daha egemen bir Avrupa, kıtanın güvenliği ve rekabetçiliği ile demokrasi için Macaristan'la birlikte hareket etme isteğini dile getirdi.

Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noel Barrot, aynı platformdan yaptığı açıklamada, Macaristan'daki seçimleri kazanan Magyar ve Tisza Partisi'ne tebriklerini dile getirdi.

Barrot, "Macaristan halkının, hukukun üstünlüğünü ve temel özgürlükleri zayıflatan, dezenformasyon yayan ve Avrupa'nın egemenliğini hiçe sayarak Rusya ile işbirliği yapan bir iktidara karşı yeni sayfa açmaya karar verdiği" yorumunda bulundu.

Bu tarihi oylamanın, Macaristan halkının, kendisi yerine tarihini yazmaya çalışanlara bir ders niteliği taşıdığını belirten Barrot, "Avrupalılar özgür ve öyle kalmayı düşünüyor. Yaşasın Avrupa, yaşasın demokrasi." ifadelerini kullandı.

Hırvatistan, Slovenya ve Bosna Hersek

Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenkovic, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabında yaptığı açıklamada, telefonda görüştüğü Magyar'ı seçim zaferinden dolayı tebrik ettiğini belirtti.

Macar seçmenlerin Magyar'a verdiği güçlü yetki doğrultusunda, yeni hükümeti hızlı ve başarılı şekilde kurmasını temenni ettiğini aktaran Plenkovic, "Hırvatistan ile Macaristan arasındaki işbirliğinin hem ikili düzeyde hem de Avrupa düzeyinde daha da güçlenmesini memnuniyetle karşılıyorum. Hedefimiz iki ülke arasındaki siyasi diyaloğu geliştirmek, ekonomik ve enerji alanındaki iş birliğini derinleştirmek ve açık konuları iyi komşuluk ve ortaklık anlayışı içinde çözmektir." değerlendirmesinde bulundu.

Slovenya Başbakanı Robert Golob da, hükümete ait ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada, Magyar'ı kazandığı zaferden dolayı kutladığını belirtti.

Golob, Magyar'ın başarısının Avrupa'nın geleceği için de önemli olduğunu kaydederek, "Daha etkin bir Avrupa Birliği, önümüzdeki son derece zorlu dönemin getirdiği büyük sınamalara yanıt verebilir. Komşumuz ve dostumuz Macaristan'da ayrışma yerine birlikteliği ve egemenlikçilik yerine dayanışmayı tercih eden herkese içten teşekkürlerimi sunuyorum." ifadesini kullandı.

Bosna Hersek Dışişleri Bakanı Elmedin Konakovic, Macaristan'da seçimi önde götüren Saygı ve Özgürlük Partisi'nin (Tisza) lideri Peter Magyar'ı tebrik etti.

Konakovic, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabında yaptığı paylaşımda Magyar'ı zaferinden dolayı kutlayarak, "Karşılıklı saygı, gerçek ortaklık ve paylaşılan Avrupa değerlerine dayanan Bosna Hersek Macaristan ilişkilerinde yeni bir dönemi sabırsızlıkla bekliyoruz." ifadesini kullandı.

İspanya

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, "Bugün Avrupa ve Avrupa değerleri kazanıyor. Tüm Macar vatandaşlarını tarihi bir seçim için tebrik ediyorum. Tüm Avrupalılar için daha iyi bir gelecek için birlikte çalışmayı dört gözle bekliyoruz." mesajını paylaştı.

İsveç

İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, X'ten yaptığı paylaşımda Macaristan'da genel seçimi kazanan Magyar'ı tebrik etti.

Kristersson, paylaşımında, "AB üyeleri ve müttefikler olarak sizinle yakın bir şekilde çalışmayı dört gözle bekliyorum. Bu, Macaristan tarihinde yeni bir dönemin başlangıcını işaret ediyor." ifadelerini kullandı.

İngiltere

İngiltere Başbakanı Keir Starmer da yaptığı paylaşımda Magyar'ı tebrik ederek, "Sadece Macaristan için değil, Avrupa demokrasisi için tarihi bir an. Ülkelerimizin refahı ve güvenliği için seninle çalışmayı dört gözle bekliyorum." ifadelerini kullandı.

İtalya

İtalya Başbakanı Giorgia Meloni de X'teki hesabından yaptığı paylaşımda, "Seçimlerdeki açık zaferi dolayısıyla Peter Magyar'ı tebrik ediyor, İtalyan hükümeti olarak kendisine çalışmalarında başarılar diliyoruz." dedi.

Meloni, mesajında Avrupa siyasetinde bir dönem müttefiki de olan Orban'a da değinerek, şöyle devam etti:

"Yıllar boyunca yoğun işbirliği için dostum Viktor Orban'a teşekkür ediyorum ve muhalefette olsa bile milletine hizmet etmeye devam edeceğini biliyorum. İtalya ile Macaristan, derin bir dostluk bağıyla bağlı ülkelerdir ve halklarımızın çıkarları ile Avrupa ve uluslararası düzeydeki ortak zorluklar doğrultusunda yapıcı bir ruhla işbirliğimizi sürdüreceğimizden eminim."

Hollanda

Hollanda Başbakanı Rob Jetten, X’ten yaptığı tebrik paylaşımında, “Macar halkı konuştu. Bu, Macaristan ve AB için yeni bir adımı işaret ediyor; demokrasinin, hukukun üstünlüğünün ve Avrupa iş birliğinin yeniden tesis edilmesi yönünde umut veriyor.” ifadelerini kullandı.

Norveç

Norveç Başbakanı Jonas Gahr Store de X’ten yaptığı paylaşımda Magyar’ı genel seçimi kazanmasından dolayı tebrik etti.
Store, seçim sonucunun Avrupa için büyük önem taşıdığını belirttiği paylaşımında, “Kıtamızda barış ve istikrarın, demokrasinin ve hukukun üstünlüğünün sağlanması yönünde yakın ve yapıcı bir iş birliği yapmayı sabırsızlıkla bekliyorum.” değerlendirmesinde bulundu.

Romanya

Romanya Cumhurbaşkanı Nicuşor Dan, X’ten yaptığı paylaşımda Macar halkının açık ve güçlü bir şekilde iradesini ortaya koyduğuna vurgu yaptı.

Dan, paylaşımında, “Romanya ve Macaristan komşu, ortak ve aynı zamanda AB ve NATO üyesi ülkelerdir. Karşılıklı saygı, açık diyalog ve ortak Avrupa ile Avrupa-Atlantik değerlerine bağlılık temelinde, Romanya-Macaristan ilişkilerinde yeni bir sayfa açmayı sabırsızlıkla bekliyorum.” ifadelerine yer verdi.