Dünya genelinde her yıl milyonlarca ton elektronik atığın çöpe gitmesi, bilim dünyasını "kentsel madencilik" alanında yeni arayışlara itti. ETH Zürih (İsviçre Federal Teknoloji Enstitüsü) araştırmacıları, peynir altı suyu proteinlerini kullanarak elektronik atıklardan yüksek saflıkta altın ayrıştırmayı başardı.
ALTIN İYONLARINI BİR MIKNATIS GİBİ KENDİNE ÇEKİYOR
Geliştirilen yöntemde, peynir üretiminin yan ürünü olan peynir altı suyu proteinlerinden özel bir fiber sünger oluşturuluyor. Bilgisayarların işlemci ve anakart gibi altın barındıran parçaları asit çözeltisinde eritildikten sonra bu süngerle temas ettiriliyor. Protein lifleri, çözeltideki altın iyonlarını bir mıknatıs gibi kendine çekerek diğer metallerden ayrıştırıyor.
20 TANESİNDEN BİR KÜLÇE ALTIN
Yapılan deneyler sonucunda, 20 adet eski bilgisayar anakartından yaklaşık 450 miligram ağırlığında bir altın külçesi elde edildi. Laboratuvar analizleri, elde edilen bu altının %91 oranında saf olduğunu, bunun da mücevherat sektöründeki 22 ayar değerine denk geldiğini kanıtladı.
50 KAT DAHA VERİMLİ
Araştırmanın en çarpıcı verisi ise maliyet tablosu oldu. Uzmanlar, bu yöntemle altın geri kazanmanın maliyetinin, elde edilen altının piyasa değerinden tam 50 kat daha düşük olduğunu belirtti. Doğal maden yataklarından altın çıkarmak için tonlarca toprağın işlenmesi gerekirken, elektronik atıkların çok daha yoğun ve erişilebilir bir kaynak olduğu vurgulanıyor.
UZMANLARDAN KRİTİK UYARI
Uzmanlar, elektronik parçaların ev ortamında yakılmasının veya asitle eritilmeye çalışılmasının ölümcül zehirli gazlar açığa çıkaracağı ve kalıcı sağlık sorunlarına yol açacağı konusunda ciddi uyarılarda bulundu.
