Çin'in güneyindeki Shenzhen kentinde bulunan 2 alışveriş merkezi, tuvaletlerdeki sigara dumanına karşı "utandırma" yöntemine başvurdu.
Yüksek para cezalarına ve uyarı levhalarına rağmen tuvaletlerde sigara içilmesinin önüne geçilemeyince, yönetim teknolojiyi devreye soktu.
South China Morning Post'un (SCMP) haberine göre, Shuibei Uluslararası Merkezi ve Shuibei Jinzuo Binası'ndaki tuvalet kabinlerine "akıllı cam kapılar" takıldı. Normal şartlarda opak (buzlu) olan bu kapılar, içerideki sensörler sigara dumanını algıladığı anda otomatik olarak şeffaf hale geliyor.
"İNTERNET ÜNLÜSÜ OLMAK İSTEMİYORSANIZ İÇMEYİN"
Alışveriş merkezi yönetimi, bu radikal uygulamanın amacının caydırıcılık olduğunu belirtiyor. Tuvalet girişlerine asılan uyarılarda ise oldukça net bir mesaj var: "Sigara içerseniz cam şeffaflaşır. İnternette ünlü olmak istemiyorsanız lütfen sigara içmekten kaçının."
Uygulamanın yasal boyutu ise tartışma konusu. Avukat Lu Weiguo, bu önlemin Çin yasalarını doğrudan ihlal etmediğini ancak "gri bir alanda" kaldığını belirtiyor. Sistemin hatalı çalışması ve sigara içmeyen birinin mahremiyetinin ihlal edilmesi durumunda, alışveriş merkezlerinin tazminat davalarıyla karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunuyor. İşletmeciler ise güvenlik önlemi olarak kapının yanına bir "sıfırlama düğmesi" koyduklarını belirtiyor.
CEZALAR CAYDIRICI OLMADI
Shenzhen'de 2014 yılından beri kamu binaları ve AVM'lerde sigara içmek yasak. Yasağı ihlal edenlere 50 ila 500 Yuan (yaklaşık 310- 3100 TL) arasında değişen cezalar kesilse de, bu yaptırımlar tiryakileri durdurmaya yetmedi.
Varsity dergisinin raporuna göre, şehirdeki barlar ve tuvaletler duman altı olmaya devam ediyor. Bir barmen durumu, "Sekiz yıldır günde bir sigara içiyorum, yasak hiçbir şeyi değiştirmedi. Ceza ödeyen tek bir kişi bile tanımıyorum" sözleriyle özetliyor.
ÇİN'DE SİGARA TÜKETİMİ AZALMIYOR
Çin, sigara tüketiminde dünya liderliğini koruyor. 2022 verilerine göre ülkede yılda 2,4 trilyon sigara satılıyor. Dünya genelinde sigara içme oranı son 20 yılda %34'ten %23'e düşerken, Çin'de bu oran neredeyse sabit kalarak %26 seviyelerinde seyrediyor.
Ülkedeki "tuvalet gariplikleri" ise bununla sınırlı değil. Daha önce Pekin'deki umumi tuvaletlerde, tuvalet kağıdı almak isteyenlerin yüz tanıma sistemiyle reklam izlemeye zorlanması ve bir mobilya mağazasının tuvaletini kiralık odaya çevirmesi de gündem olmuştu.
