Küresel metropoller aşırı sıcaklar ve kentsel ısı adası etkisiyle mücadele etmek amacıyla milyarlarca dolarlık yüksek teknolojili altyapı projelerine bütçe ayırırken, Singapur kitlesel ağaçlandırma stratejisini merkezine alan farklı bir yöntem izliyor.
Antena3 tarafından aktarılan bilgilere göre, kentsel aşırı ısınma sorununa karşı hazırlanan resmi Cooling Singapore kataloğunda; ağaçlandırılmış sokakların 0,9 ila 2,6 santigrat derece daha serin olabileceği belirtildi.
Aşırı ısınma değerlerinin ortalama 4 dereceye, zirve saatlerde ise 7 dereceye ulaştığı ülkede, söz konusu verilerin orijinal olarak 2013 yılında Almanya’nın Dresden kentinde yürütülen ve yoğun yaprak örtüsünün soğutma kapasitesini ölçen bir araştırmadan elde edildiği kaydedildi.
HAVA SICAKLIĞI 1 DERECE HİSSEDİLEN SICAKLIK 3 İLA 5 DERECE DÜŞÜYOR
Singapur sokaklarında 2024 yılı sonunda gerçekleştirilen ölçümlerde, doğrudan güneş alan bölgeler ile ağaç, tente ve binaların gölgelediği 20 farklı nokta karşılaştırıldı. Çalışma sonucunda gölgenin termometre sıcaklığını yaklaşık 1 derece düşürdüğü ancak nem, radyasyon ve rüzgarı dikkate alan Evrensel Termal İklim İndeksi (UTCI) verilerine göre insan konforuna yansıyan serinlik hissinin ortalama 3,1 derece olduğu tespit edildi. Ağaç taçlarının bölgenin %80’ini kapladığı alanlarda ise bu etkinin 3 ila 5 dereceye ulaştığı bildirildi.
BİNALARDA ENERJİ TASARRUFU VE NEM RİSKİ
2025 tarihli bir diğer çalışma, ağaçlandırmanın ana faydalarından birinin binaların dış cephe ısınmasını engelleyerek klima kullanımını azaltması olduğunu ortaya koydu. Yaz aylarında potansiyel enerji tasarrufu Singapur gibi nemli iklimlerde %6–9 civarında seyrederken; Riyad ve Phoenix gibi kurak şehirlerde bu oranın %17'ye kadar çıktığı hesaplandı.
Uzmanlar, nem oranı yüksek şehirlerde ağaç yoğunluğunun %40 eşiğini aşması durumunda, bitkilerin terleme yoluyla havadaki nemi artırabileceği ve bunun da klimaların nem alma yükünü yükselterek enerji tüketimini artırabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.
Yaklaşık 200 bilimsel makalenin analiziyle hazırlanan değerlendirmelerde, yoğun ağaç örtüsünün olumsuz yönlerine de dikkat çekiliyor: Sık ağaç yaprakları, gündüz emilen ısının gece gökyüzüne yayılmasını engelleyerek sokakların geceleri daha yavaş soğumasına neden olabiliyor.
Rüzgar hızının zaten düşük olduğu bölgelerde sık dikimler doğal hava akımını keserek serinletici esinti etkisini azaltabiliyor.
2027 SONUNA KADAR "BİR MİLYON AĞAÇ" HEDEFİNE ULAŞILMASI BEKLENİYOR
Tüm sınırlılıklara rağmen Singapur yönetimi, başlangıçta öngörülen tarihten üç yıl önce, yani 2027 sonuna kadar "Bir Milyon Ağaç" hedefine ulaşmayı planlıyor. Genç bir ağacın etkili gölge sağlayacak olgunluğa ulaşmasının yaklaşık 10 yıl sürmesi nedeniyle araştırmacılar, ağaçlandırma ile birlikte yapay gölgelik ve tentelerin bir arada kullanıldığı karma çözümleri öneriyor.
Kentsel alanların yanı sıra çöl bölgelerindeki ağaçlandırma projeleri de devam ediyor. Suudi Arabistan'ın çöl alanları, otoyol kenarları, parklar ve merada toplam 159 milyon ağaç dikimini içeren projesinde çalışmaların sürdüğü aktarıldı.
