Hollanda'ya giden turistlerin ilk karşılaştığı şoklardan biri ne Amsterdam kanalları ne de yel değirmenleridir. Birçok kişi için asıl şaşkınlık, banyoya girince başlar. Hollanda'daki geleneksel klozetlerin deliği, alışık olduğumuzun aksine tam uç kısımdadır ve atığın düştüğü yer düz bir raf gibidir.
ALIŞILMADIK BİR TUVALET ALIŞKANLIĞI
Avrupa seyahatlerinde pek çok turistin ters mi yoksa düz mü oturduğuna dair kendini sorguladığı o meşhur Hollanda tipi klozetler (flat-wash), aslında bir tasarım hatası değil, bilinçli bir mühendislik ürünü. Alman ve Hollanda kültüründe uzun yıllar hakim olan bu raflı sistem, bugün banyo alışkanlıklarımızı sorgulatacak cinsten. Bu ilginç klozet sistei Hollandalılar ve Almanlar için ise geleneksel ve alışılmış bir yöntem.
SİFONU ÇEKMEDEN ÖNCE DÖNÜP BAKIYORLAR
Bu tasarımın en temel nedeni Hollandalıların sağlık konusundaki titizliği. Eski kuşak Hollandalılar ve Almanlar için dışkı, vücudun sağlık durumu hakkında bilgi veren en önemli göstergeydi. Raflı sistem sayesinde atık doğrudan suya karışıp gitmez; böylece kişi sindirim sisteminde bir sorun olup olmadığını, kan veya parazit bulunup bulunmadığını sifonu çekmeden önce kontrol edebilir. Yani bu klozetler bir nevi mini laboratuvar görevi görüyor.
SU SIÇRAMASI YOK TAHLİL KOLAYLIĞI VAR
Standart klozetlerde atık doğrudan suya düştüğü için su sıçraması (sosyal medyada popüler adıyla Poseidon’un Öpücüğü) kaçınılmazdır. Hollanda tipi klozetlerde ise atık kuru bir rafa düştüğü için su sıçraması sorunu tamamen ortadan kalkar. Konfor arayanlar için bu durum büyük bir avantaj olarak görülüyordu.
Eski dönemlerde tahlil için numune toplamak çok yaygındı. Atık suya düşüp "kaybolmadığı" için doktora götürülecek örneği almak bu klozetlerde son derece kolaydı. Tıp dünyasının bu pratik ihtiyacı, ev mimarisini on yıllar boyunca etkiledi.
PRATİK DİYORLAR AMA ASLINDA ÇOK SORUNLU
Her ne kadar sağlık kontrolü için ideal olsa da, bu tasarımın iki büyük düşmanı var: Koku ve temizlik. Atık suyun altında kalmadığı için koku hızla tüm banyoya yayılıyor. Porselen yüzeyde kalan izler nedeniyle klozet fırçası kullanımı her seferinde zorunlu hale geliyor.
Bu yüzden modern Hollanda evlerinde artık bu "raflı" modeller yerini dünyanın geri kalanında kullanılan derin tasarımlara bırakıyor. Ancak eski binalarda hala bu ilginç tasarımla karşılaşmanız çok muhtemel!
