Teknoloji dünyası hızla gelişirken, ruh sağlığı mücadelesinde şaşırtıcı bir dönemeçten geçiyoruz. Almanya merkezli Depresyon Yardımı ve İntiharı Engelleme Vakfı’nın (Stiftung Deutsche Depressionshilfe) yaptığı son araştırma, genç kuşakların (16-39 yaş) depresyonla mücadelede en yakın dert ortağı olarak yapay zekayı görmeye başladığını ortaya koydu.

İNSAN YERİNE ONDAN YARDIM İSTİYORLAR

Araştırmaya katılan yaklaşık 2 bin 500 gencin yüzde 35’i, hastalıkları hakkında sohbet robotlarıyla (chatbot) konuştuğunu itiraf ediyor. Üstelik her 10 hastadan biri, bu robotlarla tıpkı bir insanla dertleşir gibi derin ve uzun diyaloglar kuruyor. Peki, hastaları soğuk bir yazılıma yönelten ne?

Dertleşme İhtiyacı: Kullanıcıların %56’sı sadece sorunlarını birine anlatmak istiyor.

Kontrol ve Destek: %46'sı hastalığını yönetmeyi umarken, %41'i robotlardan "cesaret ve destek" alıyor.

Bilgi Arayışı: Birçok kişi terapi seçeneklerini ilk olarak yapay zekaya soruyor.

SAYGILI BİR DİNLEYİCİ

Anketin en dikkat çekici sonuçlarından biri, kullanıcıların yapay zekaya bakış açısı. Hastaların %92'si yapay zekayı "anlayışlı", %89'u ise "saygılı" buluyor. Hatta her üç kişiden ikisi, bu dijital diyaloglar sayesinde bir tür "yakınlık hissi" yaşadığını ve kendisini daha güçlü hissettiğini belirtiyor.

MADALYONUN KARANLIK YÜZÜNE DİKKAT

Her ne kadar deneyimlerin çoğu "yararlı" olarak nitelendirilse de, araştırmanın sonundaki bir veri bilim dünyasını alarma geçirdi. Bazı kullanıcılar, hissiz bir programla konuşmanın kendilerini bunalttığını ve "programlanmış bir anlayışın" samimiyetsiz geldiğini ifade etti.

En korkutucu bulgu ise şu: Yapay zekayı kullananların yüzde 53'ü, bu diyalogların ardından kendine zarar verme veya intihar düşüncelerinin arttığını bildirdi.

UZMANLARDAN 'DOKTOR DEĞİL' AÇIKLAMASI

Vakıf yetkilileri, yapay zekanın bir destek mekanizması gibi görünse de profesyonel tıbbi yardımın yerini asla tutamayacağının altını çiziyor. Özellikle ağır depresyon süreçlerinde yapay zekanın yanlış yönlendirmeleri veya duygusal boşluk yaratması, süreci daha tehlikeli bir hale getirebilir.