Türkiye'de gıda israfı uzun yıllardır ekonomik boyutuyla gündeme gelirken, Su Politikaları Derneği'nin hazırladığı "Çöpe Giden Sularımız" raporu dikkat çeken bir gerçeği ortaya çıkardı. Rapora göre çöpe atılan her ekmekle birlikte, üretim aşamasında kullanılan yüzlerce litre su da geri dönüşü olmayan şekilde kaybediliyor.
EKMEKLE BİRLİKTE SU DA ÇÖPE GİDİYOR
Raporda yer alan hesaplamalara göre Türkiye'de her gün yaklaşık 100 milyon ekmek üretiliyor. Türkiye İsrafı Önleme Vakfı'nın verileri esas alındığında ise bu ekmeklerin yaklaşık 12 milyonu tüketilemeden çöpe gidiyor. Böylece üretilen ekmeklerin yaklaşık yüzde 12'si israf edilmiş oluyor. Raporda, günlük ekmek israfına ilişkin farklı resmi verilerin bulunduğu, bu nedenle güncel ve kapsamlı bir ulusal araştırmaya ihtiyaç duyulduğu da belirtiliyor.
BİR EKMEĞİN SU AYAK İZİ 400 LİTRE
Değerlendirmede, 1 kilogram buğday üretimi için ortalama 1.300 litre su kullanıldığı ifade edildi. Yaklaşık 300 gram ağırlığındaki bir ekmeğin üretimi için ise 400 litre civarında su harcandığı hesaplanıyor.
Bu hesaplamaya göre her gün çöpe giden 12 milyon ekmekle birlikte yaklaşık 5 milyon metreküp su da boşa gitmiş oluyor. Yıllık bazda ise yalnızca ekmek israfı nedeniyle kaybedilen "sanal su" miktarının 1 ila 1,5 milyar metreküp seviyesine ulaştığı belirtiliyor. Bu miktarın, İstanbul ve Ankara'nın bir yıllık su ihtiyacına yakın olduğu ifade ediliyor.
GIDA İSRAFI MİLYARLARCA METREKÜP SUYU YOK EDİYOR
Rapora göre yalnızca ekmek değil, tüm gıda kaybı ve israfı dikkate alındığında Türkiye'de her yıl yaklaşık 26,6 milyar metreküp su ayak izi de kaybediliyor. Bu hacmin, Keban Barajı'nın aktif depolama kapasitesinden daha fazla olduğuna dikkat çekiliyor.
SU KAYNAKLARINI KORUMAK İÇİN İSRAF AZALTILMALI
Raporda, Türkiye'nin kişi başına kullanılabilir su miktarının yaklaşık 1.300 metreküp seviyesinde olduğu hatırlatılarak ülkenin su stresi yaşayan ülkeler arasında bulunduğu vurgulandı. İklim değişikliğinin etkileriyle birlikte su kaynakları üzerindeki baskının artacağına işaret edilirken, gıda ve özellikle ekmek israfının azaltılmasının yalnızca ekonomik açıdan değil, su kaynaklarının korunması açısından da büyük önem taşıdığı belirtildi.
