Mayıs ayı ve yaklaşan yaz dönemi için uçak bileti alan milyonlarca yolcuyu yakından ilgilendiren bir kriz patlak verdi. Küresel jet yakıtı sıkıntısı nedeniyle havayolu şirketleri, Mayıs ayı programından yaklaşık 13 bin uçuşu ve 2 milyon koltuğu sessiz sedasız sildi. Listede Türk Hava Yolları (THY) ve Lufthansa gibi dev isimler de yer alıyor.
YAKIT KRİZİ UÇUŞLARI VURDU 2 MİLYON KOLTUK BOŞ KALDI
Havacılık veri analiz devi Cirium tarafından paylaşılan son veriler tehlikenin boyutunu gözler önüne serdi. Sadece son iki hafta içinde, dünya genelindeki havayolu şirketleri kapasitelerini 132 milyondan 130 milyona düşürdü. Bu durum, özellikle Mayıs sonundaki yarıyıl tatili ve yaz tatili için plan yapan yolcuların uçuşlarının her an iptal edilebileceği anlamına geliyor.
HÜRMÜZ BOĞAZI VE İRAN GERGİNLİĞİ
Peki, uçaklar neden kalkamıyor? Sektör temsilcilerine göre asıl neden, Şubat ayından bu yana tırmanan İran krizi.
Maliyetler Katlandı: Jet yakıtı fiyatları, krizle birlikte 2 kattan fazla arttı.
Arz Kesildi: Dünya petrol arzının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın kapanması, yakıt tedarik zincirini kopardı.
Havayolu şirketleri, bu devasa maliyet artışıyla başa çıkabilmek için daha az talep gören hatları tamamen kapatırken, popüler rotalarda ise daha küçük uçaklara yöneliyor.
EN ÇOK ETKİLENENLERDEN BİRİ THY
Avrupa havacılık pazarında kartlar yeniden karılıyor. THY, Lufthansa, British Airways ve KLM, yakıt sıkıntısı nedeniyle en çok uçuş iptal eden şirketler olarak öne çıkıyor. Özellikle Lufthansa’nın, sadece kısa mesafeli hatlarda yaz programından 20 bin uçuşu çıkarmak zorunda kaldığı belirtiliyor.
YOLCULAR İÇİN SÜREÇ BELİRSİZ
Seyahat planı olanlar için süreç oldukça belirsiz. Uzmanlar şu uyarılarda bulunuyor:
Bilet Fiyatları Artacak: Azalan koltuk sayısı, kalan uçuşların fiyatlarını rekor seviyelere taşıyabilir.
Tatiller Kısalabilir: Uçuşu iptal edilen yolcular farklı günlere yönlendirildikçe, 1 haftalık tatiller mecburen 4-5 güne düşebilir.
Esnek Kurallar: İngiltere gibi bazı ülkeler, havayollarının "slot" (uçuş hakkı) kaybetmemesi için kuralları geçici olarak askıya aldı. Bu da şirketlerin ceza almadan daha rahat uçuş iptal etmesine olanak tanıyor.