Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, 9 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olan vatandaşların emeklilik planlamasında gözden kaçırdığı önemli bir detayı paylaştı. Özellikle 4500 günle emeklilik hakkı kazanmak isteyenleri ilgilendiren bu durum hakkında Erdursun Dünya Gazetesi'ndeki köşe yazısında, şu ifadeleri kullandı:
"4500 prim günü, kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş ve buna ek olarak 25 yıllık sigortalılık süresinin tamamlanmasıdır. Yani yalnızca yaş ve prim günü yeterli değildir; sigorta başlangıcından itibaren 25 yılın da dolması gerekir" dedi.
GEÇ SİGORTALI OLANLAR İÇİN SÜRE ENGELİ
Sisteme geç yaşta dahil olan bireylerin, yaş ve prim şartını yerine getirmelerine rağmen emekli olamadıklarını belirten Erdursun, durumun kaynağını şu şekilde açıkladı:
"Genç yaşta sigortalı olmayan, daha geç yaşta sigortalı olup 1999 sonrası sisteme dahil olan kişiler için ortaya çıkmaktadır. Bu kişiler, yaş şartını tamamlasalar ve hatta 4500 prim gününü doldursalar bile, sigorta başlangıcından itibaren 25 yıl geçmediği sürece emekli olamamaktadır" dedi.
Erdursun, birçok kişinin yaşını ve primini tamamladığı halde neden emekli olamadığını anlamakta zorlandığını, asıl nedenin 25 yıllık süre şartı olduğunu sonradan fark ettiğini belirtti.
BAĞ-KUR KAPSAMINDAKİ FARKLILIKLAR
Süre şartına takılmak istemeyenler için Bağ-Kur seçeneğinin bir alternatif olabileceğine değinen Özgür Erdursun, bu gruptaki kuralları şöyle aktardı:
"Bağ-Kur kapsamında ise farklı bir uygulama bulunmaktadır. 5400 prim günü ile emeklilik mümkün olurken, 25 yıllık sigortalılık süresi şartı aranmaz. Ancak bu durumda emeklilik yaşı kadınlarda 60, erkeklerde 62 olarak uygulanır" dedi.
1999 ÖNCESİ VE 2008 SONRASI DURUM
Sigortalılık başlangıç tarihine göre değişen kuralları kıyaslayan Erdursun, 8 Eylül 1999 öncesi için "Bu kişiler 3600 prim günü, 15 yıl sigortalılık süresi ve kadınlarda 58, ekkeklerde 60 yaş şartlarıyla emekli olabiliyordu" bilgisini verdi.
Öte yandan, 1 Mayıs 2008'den sonra sigortalı olanlar için sistemin yeniden değiştiğini belirten uzman: "1 Mayıs 2008 sonrasında sigortalı olanlar için ise 25 yıllık sigortalılık süresi şartı tamamen kaldırılmıştır. Bu dönemde 4600 günden başlayarak kademeli şekilde artan prim günü şartı uygulanmakta, ancak ayrıca bir sigortalılık süresi koşulu aranmamaktadır" dedi.
EMEKLİLİK PLANLAMASI YAPARKEN DİKKAT
Özgür Erdursun, özellikle 1999-2008 arası girişlilerin mağduriyet yaşamaması için planlamalarını doğru yapmaları gerektiğini vurgulayarak sözlerini şöyle tamamladı:
"9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigortalı olanlar için 25 yıllık sigortalılık süresi, emekliliği belirleyen en kritik unsurlardan biridir. Özellikle geç yaşta sigortalı olan kişiler, yaş ve prim şartlarını yerine getirmiş olsalar bile bu süreyi doldurmadıkları için emekli olamamakta ve emeklilik tarihleri beklediklerinden daha ileriye sarkmaktadır. Bu nedenle emeklilik planlaması yapılırken yalnızca yaş ve prim gününe değil, sigorta başlangıcına bağlı olarak oluşan 25 yıllık sürenin de mutlaka dikkate alınması gerekmektedir" dedi.
