Yaşanan bu gelişmeler, özellikle yastık altında altın biriktiren, elinde gram, çeyrek ya da bilezik bulunan vatandaşları kritik bir karar sürecine soktu. Altınını bozdurmak için kuyumcuya giden birçok kişi ise aynı ürün için farklı fiyatlarla karşılaşınca kafası karışıyor. Peki kuyumcularda altın fiyatları neden değişiyor?
KUYUMCU FİYATLARI NEDEN DEĞİŞİYOR?
Altın fiyatları genel olarak Kapalıçarşı merkezli oluşsa da, kuyumculardaki alış ve satış rakamlarının birebir aynı olması beklenmiyor. Bunun temel nedeni, kuyumcuların uyguladığı alış–satış makası. Kuyumcular, piyasalardaki ani dalgalanmalara karşı kendilerini korumak ve işletme giderlerini karşılamak için bu farkı belirliyor. Bu nedenle aynı gram altın, birkaç sokak arayla farklı fiyatlardan bozdurulabiliyor.
Fiyatları etkileyen bir diğer unsur ise altının türü ve fiziki durumu. Gram altın ile çeyrek, yarım ya da bilezik arasında ciddi fiyat farkları oluşabiliyor. Özellikle bilezik ve ziynet altınlarında bulunan işçilik bedeli, bozdurma sırasında fiyatın düşmesine yol açabiliyor. Eski, yıpranmış ya da ayarı düşük ürünler de daha düşük rakamdan alınıyor.
Ayrıca kuyumcunun stok durumu ve talep yoğunluğu da fiyatları doğrudan etkiliyor. Bazı kuyumcular altına daha fazla ihtiyaç duyarken, bazıları mevcut stoklarını korumayı tercih edebiliyor. Bu durum, aynı gün içinde bile fiyatların değişmesine neden olabiliyor.
ALTIN NEDEN BU KADAR YÜKSELDİ?
Uzmanlara göre altındaki hızlı yükseliş tesadüf değil. Küresel ekonomideki belirsizlikler, enflasyon baskısı ve para birimlerine olan güvensizlik, yatırımcıyı yeniden altına yöneltti. Merkez bankalarının altın rezervlerini artırması da bu yükselişi destekleyen önemli faktörler arasında yer alıyor.
Bu tablo, ons altının 5 bin dolar seviyesine yaklaşmasına, gram altının ise 7 bin lira bandının üzerine çıkmasına neden oldu. Piyasalarda yükselişin bir süre daha devam edebileceği yönündeki beklentiler de güçlenmiş durumda.
BU SEVİYELERDE ALTIN BOZDURULUR MU?
Altın bozdurma kararı tamamen kişisel ihtiyaçlara bağlı olarak şekilleniyor. Uzmanlar, kısa vadede nakit ihtiyacı olanlar için mevcut seviyelerin cazip olabileceğini belirtirken, uzun vadeli yatırımcıların daha temkinli hareket etmesi gerektiğini vurguluyor.
Ekonomistler, elinde altın bulunanların tamamını tek seferde bozdurmak yerine kademeli satış yapmasının daha dengeli bir yaklaşım olabileceğine dikkat çekiyor. Böylece hem mevcut yüksek fiyatlardan faydalanmak hem de olası yeni rekorları kaçırmamak mümkün olabiliyor.
ALTIN BOZDURACAKLAR NELERE DİKKAT ETMELİ?
Altın bozdurmadan önce birden fazla kuyumcudan fiyat almak, gram bazında karşılaştırma yapmak ve işçilik kesintisini net şekilde öğrenmek büyük önem taşıyor. Uzmanlar, panik satışlarından kaçınılması ve ani kararlar yerine planlı hareket edilmesi gerektiğini vurguluyor.
Birçok vatandaş altınını yalnızca ekran fiyatına bakarak bozdurabileceğini düşünse de, asıl kayıp çoğu zaman kuyumcuların serbest piyasa marjı olarak bilinen detayı göz ardı etmekten kaynaklanıyor. Özellikle ani yükseliş dönemlerinde kuyumcular, ekran fiyatının yüzde 3 ila yüzde 5 altında alış teklifi sunabiliyor.
Bu nedenle bozdurma öncesinde Kapalıçarşı verileri veya referans altın fiyatları kontrol edilmeden işlem yapmak, tek bir bilezikte bile yüzlerce liralık farkla karşılaşılmasına yol açabiliyor. Uzmanlara göre, altın bozdururken sormadan işlem yapmak yerine, referans fiyatla pazarlık yapmak gerçek değeri belirleyen en önemli unsur olarak öne çıkıyor.