Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), parasal aktarım mekanizmasının etkinliğini desteklemek ve finansal sistemde sadeleşmeyi sağlamak amacıyla zorunlu karşılık uygulamalarında yeni bir düzenlemeye gitti. Banka tarafından yapılan resmi açıklamada, yabancı para mevduatlarına uygulanan zorunlu karşılık oranlarının yükseltildiği, bazı ek yükümlülüklerin ise kaldırıldığı bildirildi.
KISA VE UZUN VADENİN ORANLARI DEĞİŞTİ
Yeni düzenleme kapsamında, yabancı para mevduat ve katılım fonlarına uygulanan zorunlu karşılık oranlarında artışa gidildi. Yapılan değişiklikle:
Vadesiz ve 1 aya kadar vadeli yabancı para hesaplarında zorunlu karşılık oranı yüzde 30'dan yüzde 32'ye çıkarıldı.
1 aydan daha uzun vadeli hesaplar için uygulanan oran ise yüzde 26'dan yüzde 28'e yükseltildi.
Merkez Bankası'nın bu adımla piyasadaki döviz likiditesini kontrol etmeyi ve mevduat yapısında vadelerin uzamasını teşvik etmeyi hedeflediği belirtiliyor.
YÜZDE 2,5'LİK EK TL YÜKÜMLÜLÜĞÜ KALDIRILDI
TCMB'nin internet sitesinde yayımlanan duyuruya göre, para politikasında sadeleşme adımları kapsamında geçmiş dönem kurallarında da esnemeye gidildi.
Bu doğrultuda; 2023 yılında devreye alınan ve döviz cinsinden mevduat/katılım fonları için bankaların ekstra olarak bulundurması gereken yüzde 2,5 oranındaki Türk lirası cinsinden ilave zorunlu karşılık tesisi uygulaması tamamen sonlandırıldı.
YENİ DÜZENLEME 17 TEMMUZ'DA BAŞLAYACAK
Merkez Bankası, söz konusu kararların makrofinansal istikrarı destekleyeceğini ve piyasa mekanizmalarının daha sağlıklı işlemesine katkı sunacağını vurguladı. Bankacılık sisteminin yeni kurallara uyum sağlaması amacıyla belirlenen takvime göre, yeni oranlar üzerinden zorunlu karşılık tesisi 17 Temmuz tarihi itibarıyla gerçekleştirilecek.
"ZORUNLU KARŞILIK" NEDİR?
Bankaya gidip dolar veya euro cinsinden bir birikim hesabı açtırıldığında, banka bu paranın tamamını alıp başkalarına kredi olarak dağıtamaz. Merkez Bankası, hem sistemin güvenliği hem de piyasadaki para miktarını dengede tutmak için bankalara bir kural koyar: "Topladığın dövizin belli bir yüzdesini alıp benim kasama kilitleyeceksin, oraya dokunamazsın." İşte Merkez Bankası'nda rehin tutulan bu paraya zorunlu karşılık denir.
