İçinde bulunduğumuz yaz mevsimiyle birlikte hava sıcaklıkları tüm dünyada ekstrem seviyelere ulaşırken, ormanlık ve kırsal alanlardaki yangın riski de en üst düzeye çıkmış durumda.
Aşırı sıcak hava dalgalarının yaşandığı bugünlerde pek çok kişi, kavurucu şehir sıcağından kaçıp soluğu nehir, baraj veya gölet gibi serin su kenarlarında almaya çalışıyor. Uzmanlar, göz ardı edilen çok sinsi bir tehlikeye karşı hayati bir uyarıda bulunuyor: Arabanızı park ettiğiniz yer, devasa bir orman yangınına davetiye çıkarabilir.
Her yaz tekrarlanan ve sürücülerin "bu kadarından da bir şey olmaz" diyerek önemsemediği bu tehlikenin arkasında tamamen teknik ve fiziksel nedenler yatıyor.
700 dereceye ulaşan "katalitik konvertör"
Kırsal ve ağaçlık alanlarda arabaların yangın çıkarma riskinin en büyük sorumlusu, egzoz sisteminin bir parçası olan katalitik konvertördür. Araçların çevreye saldığı kirletici emisyonları azaltmakla görevli olan bu parça, çalışma esnasında 300 °C ile 700 °C arasında akılalmaz sıcaklıklara ulaşır.
Eğer aracınızı kırsal alandaki kuru otların, çalılıkların veya anızların üzerine park ederseniz, bu aşırı sıcak parça doğrudan bitki örtüsüyle temas eder.
Uzun süre bu temasın sürmesi halinde kuru otlar saniyeler içinde alev alarak büyük bir yangının fitilini ateşler. Özellikle yere yakın (alçak) araçlarda ve boyu uzun kuru çimlerin bulunduğu bölgelerde bu risk katlanarak artar. Ayrıca aracı stop etmeyip rölantide çalıştırmak da sıcaklığı sürekli yüksek tuttuğu için yangın ihtimalini zirveye çıkarır.
Uzmanlar, tehlikenin sadece katalitik konvertörle sınırlı olmadığını; egzoz borusunun geri kalanı, aşırı ısınan frenler ve eğer alt gövde koruma plakası yoksa yağ karteri gibi bileşenlerin de otları tutuşturabilecek yüksek sıcaklıklara erişebildiğini belirtiyor.
Eski ve hasarlı araçlar "canlı bomba" gibi
Hasarlı veya ömrünü tamamlamış katalitik konvertöre sahip araçlarda yangın riski çok daha ciddidir. Özellikle eski model araçlarda bu parçanın içindeki seramik mekanizma kolayca kopup kırılabilir. Parçalanan bu kızgın seramikler egzozdan dışarı fırlayarak doğrudan kuru bitki örtüsünün üzerine düşebilir.
Bunun en somut örneklerinden biri, geçtiğimiz yıl Zamora iline bağlı Quintanilla de Justel bölgesinde yaşandı. Kırsal yolda traktörüyle ilerleyen bir sürücünün egzoz borusundan çevreye sıçrayan kızgın parçacıklar, yol kenarındaki kuru otları anında tutuşturarak büyük bir yangına neden oldu.
Sadece 1 saniyelik duraklama bile yetiyor
Yangın çıkması için aracınızı kırsal alanda saatlerce bırakmanıza gerek yok. Her yaz meydana gelen kazara orman yangınlarının büyük bir kısmı, aracın altındaki tehlikeyi düşünmeden yol kenarında sadece birkaç dakikalığına, hatta bir saniyeliğine duraklayan veya dar yolda geri dönmeye çalışan sürücüler yüzünden çıkıyor.
Peki, kırsal alanlarda nasıl park edilmeli?
Uzmanlar kırsal bölgelere seyahat eden sürücülerin şu hayati önlemleri almasını istiyor:
* Özellikle kuru ve uzun bitki örtüsünün yoğun olduğu alanlara kesinlikle park etmeyin.
* Aracınızı ideal olarak her zaman asfalt zeminlere park etmeyi tercih edin.
* Eğer asfalt bir alan yoksa, aracı toprak, çakıl veya yeşil ve ıslak çimlerin olduğu güvenli noktalara çekin.