Araştırma ekibi, Pasifik tabanındaki Gofar transform fayında yıllardır dikkat çeken sıra dışı bir durumu inceliyordu. Bölgede yaklaşık her 5-6 yılda bir neredeyse aynı büyüklükte depremler meydana geliyor ve sarsıntılar sürekli aynı noktalarda duruyordu.

Indiana Üniversitesi öncülüğünde yürütülen çalışmada, depremlerin aynı noktalarda durmasının nedeninin fay hattı içindeki özel ‘bariyer’ bölgeleri olduğu belirlendi. Bilim insanlarına göre bu alanlar, deprem enerjisinin daha büyük kırılmalara dönüşmesini engelliyor.

DENİZ SUYU VE KAYALAR BİRLİKTE ÇALIŞIYOR

Araştırmacılar, okyanus tabanına yerleştirilen hassas sismometrelerle binlerce küçük sarsıntıyı analiz etti. İncelemeler sonucunda fay hattının bazı bölümlerinin çok sayıda küçük çatallı yapıdan oluştuğu görüldü.

Bu boşlukların deniz suyuyla dolduğu, büyük bir deprem sırasında ise suyun ve gözenekli kayaların birlikte hareket ederek kırılmayı yavaşlattığı tespit edildi. Uzmanlara göre sistem adeta doğal bir 'kill switch' gibi çalışıyor ve depremin büyümesini engelliyor.

BÜYÜK FELAKETLERİ ÖNLEYEBİLİR

Bilim insanları, benzer doğal fren mekanizmalarının dünyanın farklı okyanus faylarında da bulunabileceğini düşünüyor. Bu keşfin özellikle büyük deprem riski taşıyan bölgelerde yeni erken uyarı modellerinin geliştirilmesine katkı sağlayabileceği belirtiliyor.

Araştırmacılar ayrıca Kaliforniya’daki Hayward Fayı gibi uzun süredir büyük deprem beklenen bölgelerin artık farklı yöntemlerle incelenebileceğini ifade ediyor.

DEPREMLERİN NASIL DURDUĞU DAHA İYİ ANLAŞILACAK

Uzmanlara göre keşif yalnızca yeni bir jeolojik yapı anlamına gelmiyor. Aynı zamanda depremlerin neden bazı noktalarda aniden durduğunu açıklayan en güçlü bulgulardan biri olarak değerlendiriliyor.

Araştırma ekibi şimdi bu doğal fren bölgelerinin dünya genelindeki diğer aktif faylarda da bulunup bulunmadığını araştırıyor.