Merkez Bankası ve Orta Vadeli Program’ın (OVP) sürekli değişen enflasyon hedefleri kimseyi ikna edemezken, savaşın ardından Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’ten de program itirafı geldi. Şimşek, savaşın yarattığı ‘şok’ nedeniyle ekonomi programının hedefe bir yıl kadar geç ulaşabileceğini söyledi.
‘KAMUOYU İLE PAYLAŞIN’
Enflasyon hedeflerinin sürekli yukarı yönlü revize edildiği OVP de değişen gerçeklerle, adeta ‘temenni metni’ olarak kaldı. Ekonomistler OVP’deki tahminlerin çöktüğünü vurguladı. Öte yandan Türkiye İstatistik Kurumu tarafından ekonomi yönetiminin hedefi uğruna düşük açıklanan enflasyon ise memurun, emeklinin, ‘ara zam’ ihtimali ile asgari ücretlinin kaybının derinleşmesine neden oldu. “Mevcut OVP’nin 2026 hedefleri çöktü” diyen İktisatçı Prof. Dr. Aziz Konukman, “OVP, eylülde yayınlanacak. Zaten Eylül 2026’da açıklamak için yeni OVP’ye hazırlanacaksınız. Bunun ön hazırlıklarını kamuoyu ile paylaşın. Savaş nedeniyle ham petrol fiyatındaki yüzde 1’lik artışın sektörel fiyatlara ve enflasyona katkısını anlatın. Ham petrolde yüzde 1’lik artışın etkileri ile ilgili kamuoyu bilgilendirilirse enflasyonla mücadele sağlıklı yere oturur” dedi.
Savaşın etkisiyle çoğu üründe yaşanacak zamlara da dikkat çeken Konukman, ”Ayrıca iğneden ipliğe zam geleceği belirtiliyor. Ancak her ürünün ithal ve yerli girdisi aynı değil” diyerek bu kapsamda fahiş zamlara da engel olunacağını vurguladı. Enflasyon hedefleri ile ilgili de Konukman, “Yüzde 16’lık hedef geçti, bitti artık geçmiş olsun” dedi. Ekonomist Mahfi Eğilmez de 20 Mart tarihli yazısında OVP varsayımlarının çöktüğünü belirterek acil revizyon çağrısında bulunmuştu.
‘Enflasyonda hedefin iki katına çıkılır’
Merkez Bankası eski Başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara, savaşın etkilerinin ardından OVP’de güncellemeye gerek olup olmadığı ile ilgili, “OVP’nin güncellenmesi, öngörülebilirlik açısından fikir verebilir. Çünkü şu an için OVP’deki enflasyon hedefleri ciddi anlamda sapacak gibi. Cari açık da çok ciddi sapacak” dedi. Kara, “OVP’yi yeniden yapmak gerekmez, eylüle kadar beklenebilir. Ama savaş uzun sürer, petrol fiyatları daha da yukarı giderse, belki o gereksinim artabilir” diye konuştu. “OVP’de temel makro hedeflerin artık tutturulamaz olacağını herkes görüyor zaten” ifadelerini kullanan Kara, “Zaten sene başında biz söylüyorduk yüzde 16 çok çok iddialı diye. Son gelişmeler karşısında iyice beli oldu. Yıl sonunda enflasyon yüzde 30 civarında gerçekleşebilir. Bu da hedefin neredeyse iki katı” açıklamasını yaptı.