Sözcü Plus Giriş
SAYGI ÖZTÜRK

Adalet ve belediyeler

24 Kasım 2020

Belediyelerin ihtiyaçlarını kooperatiflerden limitsiz ve ihalesiz olarak alma olanağı var. Kooperatifler amaçları doğrultusunda çalışırsa, bunun yörenin ekonomik kalkınmasına da önemli destek olduğu bilinir. Kooperatiflerin ilk desteklenmesi 2007 yılından itibaren Aziz Kocaoğlu'nun İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı döneminde başladı. Bu uygulama örnek alındı ve bugün birçok belediye benzer çalışmayı uyguluyor.

Ama gelin görün ki bazı kooperatifler tam anlamıyla belediyeleri oyuna getiriyor. Belediye ile bağlantılı bazı kişilerin girişimleriyle 5-6 kişi bir araya gelip sözde kooperatif kuruyor. Belediye de kooperatifi desteklemek adına onların ürünlerini alıyor. Yaptıkları, başka yerlerden ürünleri alıp, kooperatifin adını yazıp belediyeye satmak. Yani, burada desteklenen üretici değil, üretici rolündeki kişiler oluyor.

ÖRNEK ALINMALI

Üreticiyi desteklemek adına önemli adım atan belediyelerin, kooperatiflerin durumlarını araştırmasında fayda var. Örneğin o ilde üretilmeyen ürün, sözde kooperatif tarafından alınıyor, üzerlerine kooperatifin adı yazılıp belediyeye satılıyor. Üstelik daha da pahalıya mal ediliyor. İhale yapılmıyor, iadesiz sözleşme imzalanıyor. Bazı belediye başkanlarının çok iyi niyetle yürüttüğü bu çalışmalar, yarın başlarına dert olacak.

Belediyenin desteğiyle kurulan, bugün dünyaya açılan kooperatifler de var. Bunun somut örneklerini de İzmir'de görmek mümkün. Miras hukukuyla araziler bölünürken, arazileri birleştiremeyeceklerine göre insanları birleştirip girdi ve ürün maliyetlerinin düşürülmesi sağlandı. Başında düzgün insanların bulunduğu Tire Süt Kooperatifi, Bademci Fidancılık Kooperatifi, Bayındır Dikme Çiçek Kooperatifi, Kiraz İğdeli Kooperatifi'nin peynir üretiminin İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından desteklenmesiyle öğrencilere süt, köylülere fidan dağıtıldı. Belediyenin diktirdiği bütün çiçekler, ihtiyaç duyulan peynir, kooperatiften alındı.

Bugün Bademli ve Bayırdır kooperatiflerinin değişik ülkelerde yürüttüğü ortak projeler de hep örnek gösteriliyor. Bunlar yapılırken, işletme sermayesi yetersizliğinden üretim yapamayan kooperatifler de desteklendi ve ayağa kaldırıldı. Hayvancılığı desteklemek adına köylüye koyun-keçi dağıtıldı. Bazı illerimizde de öğrencilere süt dağıtılıyor ancak sütü kooperatiften değil, iş adamından alıyorlar. Yani, burada üreticinin gerçek anlamda desteklenmesi söz konusu değil.

SAYIŞTAY DENETİMİ

İstanbul ve Ankara Büyükşehir Belediyeleri'nin AKP'de olduğu dönemde Sayıştay denetimleri yapıldığında, hemen hiçbir eleştiri getirilmemesi son derece ilginç bir durumdu. Bir belde belediye başkanlığında bile mutlaka eksiklikler belirleyen denetçiler, sıra AKP'li belediyelere gelince bir şey bulunmamış gibi işlem yapıyordu.

Dün itibariyle Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin üç şirketi denetime alındı. 5 denetçi belediyenin yanı sıra şirketlerin 2020 yılı denetimini gerçekleştirilecek. Denetim sonucunda hazırlanacak raporlarla, idarenin gelir-gider malları ile bunlara ilişkin hesapların, işlemlerin kanunlara, hukuki düzenlemelere uygunluğu, mali rapor tablolarının güvenirliğine ilişkin görüşler ortaya konulacak. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun Kanal İstanbul ile ilgili afişlerini soruşturma konusu yapan iktidar, bu döneme ilişkin usulsüzler belirlerse neler yapmaz ki…

Tamam da, geçmiş döneme ilişkin hep rantlardan söz edenler, neden bunları yargıya intikal ettirmiyor bu da ayrı bir soru olarak karşımıza çıkıyor. Son olarak kooperatiflere dikkat! Kooperatif adı altında kimler kazanıyor. İşleri “Yolunda” olanlar kimler? Araştırılmasında yarar var.

 29 yerde “Adalet” geçiyor

Adalet dillerden düşmüyor. Adaletin bu kadar tartışma konusu olması, ülkemizde adaletin sağlıklı bir biçimde yürümediği anlamına da geliyor. Tayyar Altıkulaç'ın, Mehmet Nuri Yılmaz'ın Diyanet İşleri Başkanlığı döneminde müşavirlik, özel kalem müdürlüğü görevlerinde bulunan, Atatürk portreleri yapan Mehmet Topkaya, birkaç yıl önce onlardan birisini de gazetemize armağan etmişti. Diyanet İşleri Başkanlığı'ndan emekli olan Topkaya, “Hak-hukuk-adalet” sözcüklerinin dillerden düşmediği şu günlerde, ülke yöneticilerine bir hatırlatmada bulundu. Mesajını okuyoruz:

Kur'an-ı Kerim'de en az 29 yerde adaletten bahseden ayet var: Al-i İmran 18-21, Nisa 3-58-127-129-135, Maide 8-42-95-106, Enam 115-152, Araf 159-181, Enfal 58, Yunus 4-47-54, Nahl 76-90, Hac 25, Ahzab 5, Şura 15, Hucurat 9, Rahman 9, Hadid 25, Mümtehıne 8, Talak 2'nci ayette bunlar okunabilir. Hepsi önemli ama Nahl 90'ncı  ayet, ülkemizdeki 84 bin 684 camide her cuma hutbesinde imamlar tarafından mealiyle birlikte okunur. Orada ‘Şüphesiz Allah adaletle emreder' diye başlar.

Allahın adalet emrettiğini hatırlayınız ve gereğini de yerine getiriniz.