Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan "Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği Kılavuzu" 13 Mart itibarıyla güncellenerek yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme, hem restoran ve kafe gibi toplu tüketim yerlerini hem de paketli gıda üreticilerini kapsayan radikal değişiklikler içeriyor.
RESTORAN VE KAFELERDE MENÜ DÜZENLEMESİ
Yeni kılavuza göre; restoran, kafe, otel ve yemekhane gibi işletmelerde sunulan tüm gıdaların kalori değerleri ile içerik bilgilerinin tüketiciye bildirilmesi zorunlu kılındı.
İşletmeler bu bilgileri menü kartları, masa üstü broşürleri, dijital ekranlar veya karekod (QR kod) sistemleri üzerinden paylaşabilecek.
Karekod kullanan işletmelerin, dijital erişimi olmayan veya talep eden müşterilere bu bilgileri yazılı veya sözlü olarak sunma yükümlülüğü devam edecek.
KADEMELİ BİR TAKVİM BELİRLENDİ
İşletmelerin ölçeklerine göre uyum sağlamaları için kademeli bir takvim belirlendi:
- 1 Temmuz 2026: Ulusal zincir işletmeler için son tarih.
- 31 Aralık 2026: Aynı ilde 3 ve üzeri şubesi olan işletmeler ile tüm işletmelerin "içerik bildirimi" (içindekiler) zorunluluğu için son tarih.
- 31 Aralık 2027: Küçük ölçekli ve tek şubeli işletmelerin "enerji (kalori) bildirimi" için tanınan nihai süre.
ETİKETLERE İFADE VE GÖRSEL SINIRLAMASI GELİYOR
Paketli gıdaların ambalajlarında kullanılan terimlere ve görsellere yönelik yeni kısıtlamalar getirildi:
"Yüzde 100 doğal", "en doğal", "hakiki" ve "saf" gibi ifadelerin kullanımı yasaklandı. "Doğal" ibaresi sadece hiçbir katkı maddesi içermeyen ürünlerde kullanılabilecek.
"Günlük" ibaresi yalnızca raf ömrü 24 saati aşmayan ürünlerde; "fırından taze" veya "taze sıkılmış" gibi ifadeler ise sadece üretim anında satılan ürünlerde kullanılabilecek.
İçeriğinde meyve bulunmayan, sadece aroma içeren ürünlerin ambalajında gerçek meyve görseli kullanılması engellendi. Bu ürünlerde "aromalı" ifadesinin belirgin şekilde yazılması şart koşuldu.
Endüstriyel tesislerde üretilen ürünlerde "ev yapımı" ibaresinin kullanımı tamamen yasaklandı.
ÜRETİM VE TASARIM KISITLAMALARI
Çocukların gelişimini olumsuz etkileyebilecek tasarımlara yönelik yeni engeller getirildi. Silah, kafatası, beyin, göz veya dudak gibi formlarda üretilen gıdalar ile bu temaları içeren ambalajların piyasaya arz edilmesi yasak kapsamına alındı.
Bitki çaylarında ise tüketicinin yanlış kullanımını önlemek adına "hazırlama yönteminin" etiket üzerinde açıkça belirtilmesi zorunluluğu getirildi.
