222 yıllık camiyi TİKA ‘modernleştirdi’

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın talimatı ile restorasyonu yapılan Cezayir'deki Keçiova Camii tartışmalara neden oldu. Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı’nın (TİKA) yenilediği caminin orijinal kitabelerinin yerine modern yazılar koyulması tepki topladı. Tarihte "ABD'yi haraca bağlayan ilk isim" olarak bilinen Hasan Paşa'nın mirası 222 yılllık camiye modern görünüm kazandırıldığını belirten uzmanlar, tarihin TİKA eliyle 'silindiğini' savundular.

222 yıllık camiyi TİKA ‘modernleştirdi’

Osmanlı İmparatorluğu’ndan Cezayir'de kalan son eser olan Keçiova Camii Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın verdiği talimatı üzerine ‘restore’ edildi. Camideki çalışmalar geçtiğimiz hafta tamamlandı. Ancak caminin aslına uygun olmadan ‘modern görünümle’ restore edildiği ortaya çıktı. İddiaları gündeme getiren Türk ve Arap Dünyası Araştırmalar Merkezi Başkanı Dr. Mehmet Tütüncü, “Ben 2 yıl önce uyarmıştım. Ancak uyarılarım dikkate alınmamış. 1795 yılında Cezayirli Hasan Paşa'nın yaptırdığı camiye modern görünüm kazandırmak çok yanlış. 21. Yüzyıla ait yapı gibi gözükmesi doğru değil.” dedi.

FOTO: Dr. Mehmet Tütüncü

FOTO: Dr. Mehmet Tütüncü

“KADETRAL OLDUĞU GİBİ MUHAFAZA EDİLMİŞ”

Dr. Tütüncü; “1830 yılında St. Philippe Katedrali'ne çevrilen caminin içindeki islami eserler kaldırılmış ve mimari formu bozulmuştu. Fransızlar bu kitabeleri belgelemişti. TİKA'nın restarosyununda katedral olduğu gibi muhafaza edilmiş, sadece taşlar ve kırık dökük bazı duvarlar elden geçirilmiş. Binanın dışında ve içinde birkaç desteklemeler hariç mimari hiçbir müdahalede yok. Eski yazı ve süslemelerin yerine yenilerinin konulması kabul edilemez. Camideki en önemli yenilik içerde yazılan kitabeler. Meşhur hattat Hüseyin Kutlu'nun yazdığı kitabelerde kuşaklar halinde Esmaül Hüsna ve Kuranı Kerim'den bazı ayetler celi sülüs hat ile yazılmış. Kadınlar mahfilinde (eski kilisenin apsisinde) ise Hz. Muhammed'in eşleri ve kızlarının isimleri var. Hüseyin Kutlu çok önemli bir sanatçı ama bu yazılar caminin kimliğine müdahaledir.” dedi.

FOTO: Dr. Mehmet Tütüncü

FOTO: Dr. Mehmet Tütüncü

“HASAN PAŞA’YI ANLATAN BİR KİTABE BİLE YOK”

Tütüncü, “Mihrap ayeti denilen Ali İmran suresinin yerine Bakara ayeti yazılmış. Sol tarafta ise Hazreti İsa'nın annesi olan Hazreti Meryem’den bahseden ayet yerine Nasır ve Asır suresi yerleştirilmiş. Denizcileri nazardan korumak için yazılan ayette bulunmuyor. En önemlisi camiyi yaptıran Hasan Paşa'yı anlatan bir kitabe bile yok.” dedi.

FOTO:İHA- Cumhurbaşkanı Erdoğan, restore talimatı verdiği camiyi 2014 yılındaki Cezayir ziyaretinde de ziyaret etmişti.

FOTO:İHA- Cumhurbaşkanı Erdoğan, restore talimatı verdiği camiyi 2014 yılındaki Cezayir ziyaretinde de ziyaret etmişti.

“CAMİYE HOYRATÇA DAVRANILMIŞ”

Dr. Tütüncü, “Keçiova Camii’sinin kimliğinde iz barındırmayarak yeni bir cami ortaya çıktı. Bu haliyle yapılan yenileme amacına hizmet etmiyor. Acilen hataların düzeltilerek bu yazıların kaldırılarak eski ve tarihi yazıların tekrar yazılarak camiye konulması tarihe olan bir sorumluluğun gereğidir” diye konuştu. TİKA Başkanı Serdar Çam'a 2014 yılının Ekim ayında cami ile ilgili detaylı bilgi verdiğini ve uyarılarda bulunduğu belirten Tütüncü, “Ama bu uyarıların uygulanmadığını üzülerek görüyorum.” dedi.

Camiyi Fransızlar işgalden sonra katedrale çevirmişti.

Camiyi Fransızlar işgalden sonra katedrale çevirmişti.

FRANSIZLAR KATEDRALE ÇEVİRMİŞTİ

Cezayir'in başkenti Cezayir'in Dünya Kültür Mirasları Listesi içinde yer alan Casbah bölgesindeki Keçova Camii, Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde yapılmıştı. 1830 yılındaki Fransız işgalinden sonra kilise (katedral) olarak kullanılan yapıya tekrar cami kimliği kazandırmak isteyen TİKA, 2014 yılında kapsamlı bir restorasyon çalışmasına başlamıştı.

Türk ve Arap Dünyası Araştırmalar Merkezi Başkanı Dr. Mehmet Tütüncü, “Ben 2 yıl önce uyarmıştım. Ancak uyarılarım dikkate alınmamış. 1795 yılında Cezayirli Hasan Paşa'nın yaptırdığı camiye modern görünüm kazandırmak çok yanlış. 21. Yüzyıla ait yapı gibi gözükmesi doğru değil.” dedi.

Türk ve Arap Dünyası Araştırmalar Merkezi Başkanı Dr. Mehmet Tütüncü, “Ben 2 yıl önce uyarmıştım. Ancak uyarılarım dikkate alınmamış. 1795 yılında Cezayirli Hasan Paşa'nın yaptırdığı camiye modern görünüm kazandırmak çok yanlış. 21. Yüzyıla ait yapı gibi gözükmesi doğru değil.” dedi.

ÇALIŞMALAR GEÇEN HAFTA TAMAMLANMIŞTI

Bağımsızlığın ardından camiye dönüştürülerek ilk Cuma namazının kılındığı ve bağımsızlığın sembolü haline gelen Keçiova Camisi 2003 yılındaki depremde büyük zarar gördü. 2007 yılında can güvenliği nedeniyle kapatılan caminin durumu 2013’te Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Başbakan olarak gerçekleştirdiği Cezayir ziyaretinde gündeme geldi. İki ülke liderinin mutabakatıyla restorasyon kararı alınan Keçiova camisiyle ilgili çalışmaları TİKA yürüttü. İki yıldan uzun bir süredir Türkiye’den akademisyenlerin oluşturduğu bir bilim heyeti ile ünlü nakkaş ve hattatlar restorasyon çalışmalarını yürüttü.

ABD’YE ‘HARAÇ’ VERDİRTEN TARİHTEKİ İLK  İSİM

Cezayirli Hasan Paşa, 1795 yılında gemilerini rahat bırakması için Amerika'dan yılda 12 bin altın alan bir amiraldi. Amerika'yı imzaladığı barış anlaşması ile vergiye bağlayan Hasan Paşa “Tarihte ABD’yi haraç bağlayan ilk isim” olarak biliniyor.

Günün Trend Videosu

Daha fazla göster
Loading...