Genel seçime kısa bir süre kaldı. 12 yıldır iş başında bulunan AKP’nin izlediği iktisat politikası ortadadır. AKP, “el parasıyla zenginleşme” modeli uygulamıştır. 12 yılda kabaca 550 milyar dolar dış borç alınmış bunun yine kabaca 450 milyar doları cari açık finansmanında kullanılmış, geriye kalan 100 milyar dolar da döviz rezervlerine eklenmiştir. AKP, 2002 (hariç)-2012 (dahil) 10 yıl boyunca “yüksek faiz-düşük kur” politikası uygulamıştır. 2012’de “Cari Açık/ Milli Gelir” oranı yüzde10’a dayanınca, bir döviz krizi çıkmasından (haklı olarak) çekinip, cari açığı, milli gelirin yüzde 5’ine indirme kararı almıştır. Bu tarihi karara “Yumuşak İniş” adı verilmiştir.


İNİŞE GEÇEN HIZ KESER

Her inişe geçen uçak gibi o karardan sonra milli gelir artışı hız kesmiş ve 2014 büyümesi yüzde 2.9’da kalmıştır. Bunda dünyadaki yavaşlamanın da etkisi vardır. Yumuşak inişe geçtikten sonra enflasyonu azdırmadan “düşük faiz-yüksek kur” politikası izlenmeye çalışılmıştır. Halen reel faizler “sıfır” dolayındadır. Bir süre daha böyle kalmaya devam edecek ve döviz fiyatları da yükselmeyi sürdürecektir.


ÜÇ TARZ-I SİYASET
VE İKİ TARZ-I İKTİSAT

Kıymetli arkadaşım Asaf Hoca’nın değişiyle, Türkiye yoluna bundan sonra iki tarz-ı iktisattan biriyle devam edecektir. Asaf, bu deyişi, siyaset bilimcisi Yusuf Akçura’nın 1904’te yazdığı “Üç Tarz-ı Siyaset” (Osmanlıcılık, Türkçülük ve İslamcılık) adlı makalesinden esinlenerek geliştirdi.  Pek tabii, hiçbir “tarz” seçmeden de yola devam edilebilir. Ona olsa olsa “sarhoşun yürüyüş tarzı” denir.


CARİ AÇIKLA VEYA
CARİ AÇIKSIZ BÜYÜME

İki tarz-iktisadın birincisi “TL’yi değerli (over-valued) tutup” iç piyasaya dayalı büyümedir ki; bu sürdürülemez. İkincisi “TL’yi düşük değerli (under-valued) tutup, ihracata dayalı büyüme”dir. Bu iki tarzın temel farkı “döviz fiyatı” politikasıdır. CHP ve MHP de tercihlerini açıklamalıdır.


EN HAİN YALAN: DÜŞÜK DEĞERLİ TL’NİN CARİ AÇIĞA FAYDASI YOKTUR

“Yabancıların düşük faizli paralarını, Türkiye’de yüksek faizle kiraya verenlerin” uydurdukları en hain yalan “düşük değerli TL’nin cari açığı kapamaya faydası olmadığıdır”. Sebebi ihracatımızın ithalata bağımlı olmasıymış. Eğer 100 dolarlık ihraç malının içinde 101 dolar ithal girdi varsa bu önerme doğrudur. 99 dolar ithal girdi varsa yanlıştır.


SON SÖZ: Yanlış düzeltilebilir, yalan düzeltilemez.