Reklamsız Sözcü
NEDİM TÜRKMEN

İhracata hancer

8 Eylül 2018

Ülkeye döviz getirmek amacıyla arka arkaya hatalı düzenlemeler yapılıyor. 

Türkiye'ye döviz getirmek için ihracat bedelinin yüzde 80'inin TL'ye çevrilmesi zorunlu hale geldi Ancak ihracatçıya göre bu mümkün değil. Çünkü 100 TL'lik ihracat için 72 TL'lik ithalat yapıyorlar.

s

Ülkemiz yılbaşından bu yana Türk Lirası'nın (TL) dolara karşı yüzde 41.5 değer kaybettiği bir süreci yaşamaktadır. Bu zorlu sürecin biteceğine ilişkin olarak da en ufak bir olumlu gösterge henüz mevcut değildir. Kamu ve özel kesim dış borç stokunun 31.12.2017 tarihi itibarıyla 454.3 milyar dolar olduğu ülkemizde, döviz cinsinden yüksek borç oranı ekonomiyi çok büyük kur riski altında bıraktı. Ülkemiz bu borçları yönetebilmek için ülkeye döviz girişi sağlamak zorundadır. Bu, şu anda turizm sektörü ve ihracat yapan 71 bin kişi ve kurum tarafından sağlanmaya çalışılmaktadır.

Başkanlık sistemine geçilmesiyle beraber oluşan yeni düzende; Hazine ve Maliye Bakanlığı koltuğuna oturan Sayın Albayrak, ülkenin döviz açmazı ile ilgili olarak birçok önlemi devreye sokuyor. Sayın Bakan'ın iyi niyetinden şüphe duymamakla beraber; devreye konulan uygulamalara bakınca “Sanki bürokrasi bilinçli bir şekilde hatalı düzenlemeler öneriyor ve yaptırıyor” şeklinde düşünmekteyim.

Döviz cinsi mevduatın stopaj oranını artırarak, TL cinsi mevduatın stopaj oranını azaltmanın (3 ay süre ile); mevduatı dövizden TL'ye döndüreceğini düşünmek gibi ekonomik realiteden uzak görüşün ürünü olan düzenlemenin daha mürekkebi kurumadan, bu kez de ihracat bedellerinin yurda getirilmesi ve bankalara satılması zorunluluğunu getiren tebliğ yayımlandı.

TEBLİĞ ÇIKARILDI

Tebliğle ihracat bedellerinin Türkiye'ye getirilmesi ve söz konusu bedellerin en az yüzde 80'inin bir bankaya satılması, diğer bir ifadeyle TL'ye çevrilmesi zorunlu hale getirildi. Düzenleme 6 ay süresince geçerli olacak.

Bilindiği üzere; ihracat bedellerinin tasarrufu 08.02.2008 tarihinde serbest bırakılmıştı. Bu düzenlemeden tam 10.5 yıl sonra, ihracat bedeli dövizlerin yüzde 80'inin Türkiye'ye getirilmesi ve bir bankaya satılması, yani TL'ye çevrilmesi zorunlu hale getirildi. Gerekçe; ihracat bedeli dövizlerin, dövize çok ihtiyacı olan ülkemize getirilmesi ve ülkede kalmasının sağlanmasıdır.

İHRACATÇIDAN GÖRÜŞ ALINMADI

Bu düzenleme ile ihracat bedeli dövizlerin Türkiye'ye geleceğini ve Türkiye'de döviz bolluğu olacağını düşünenler, Türkiye'de değil uzayda yaşıyor olmalı.  Şöyle ki: Türkiye, ihracat yapabilmek için ithalat yapmak zorundadır. Türkiye, her 100 TL'lik ihracat için 72 TL'lik ithalat yapmak zorundadır. Geçen yıl 234 milyar dolar ithalat ve 157 milyar dolar ihracat yapılmıştır. Toplam ithalatın içinde ara malı (hammadde)  ithalatı 172 milyar dolardır. Ne yazık ki Türkiye'nin ihracatı, ara malı ithalatını bile karşılamamaktadır. Bu tablonun farkında olmayanların, böyle bir düzenleme önerecek ve uygulamaya koyacak konumda olması; sorgulanması ve üzerinde durulması gereken çok önemli bir konudur.

Bu düzenleme yapılırken, ihracatçılardan görüş alınmadığını ve istişare yapılmadığını, ihracatçıların temsilcilerinin gazete sayfalarına yansıyan beyanlarından anlıyoruz.

Konunun sizler tarafından daha iyi anlaşılması açısından bir örnek vermek istiyorum. Siz ihracatçısınız ama aynı zamanda ithalatçısınız da. Yani ihraç ettiğiniz ürünlerle ilgili hammaddeyi ithal ediyorsunuz ve ithalat ile ilgili yurtdışına 800 bin dolar borcunuz var. Yeni düzenlemeye göre, diyelim yaptığınız ihracat ile ilgili olarak bankanıza 700 bin dolar geldi. Şimdi siz sabah 700 bin doları bankada bozduracaksınız, öğleden sonra yeniden dolar alarak yurtdışına göndereceksiniz. Bu işlemde, Türkiye'de kalan bir döviz var mı? Döviz kurlarının bu kadar oynak olduğu bir dönemde; ihracat nedeniyle hiç para kazanamayan sizlerin yerine bu işlemde kazanan sadece bankalar olacaktır.

Türkiye, yüksek katma değerli ürün ihraç edemediği için, ihracat işlemlerinde kârlılık neredeyse bazı ürünlerde yok. En çok ihracat yaptığımız otomotiv sektöründe, araç başına ihracat kârının 100 Euro olduğunu söylersem, durumun vahameti daha iyi anlaşılacaktır.

Allah size, mutlaka emanetleri ehli olanlara vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adaletle davranmanızı emreder. (Nisa Suresi 58. Ayet)

Maliye'nin amacı acaba KDV iadesi yapmamak mı?

Gelelim işin Katma Değer Vergisi (KDV) iadesi boyutuna… Son bir yıldır bütçe dengelerinin şaşmasıyla ihracatçılar başta olmak üzere, devletten KDV iadesi alan mükelleflerin, ödemelerini çok geç ya da sudan nedenlerle hiç alamamaları nedeniyle büyük mağduriyetleri söz konusudur. Bu tebliğ düzenlemesine uygun olarak; ihracat bedelini Türkiye'ye getirip, yüzde 80'ini bankaya satmayanlar, KDV iadesi de alamayacaklardır.

Şimdi benim aklıma şu soru geliyor: Bu düzenleme ile ülkeye döviz girişi sağlanamayacağına göre, acaba Maliye KDV iadelerini vermemek için mi bu düzenlemeyi yaptı?

plusbanner2x

6662’ye SOZCU yaz gönder, reklamsız sözcü plus’a anında abone ol. (Türkiye'den)

SIRADAKİ HABER
Paylaş Tweet social-whatsapp Whatsapp more