İstanbul’da bir ilkokulun sınıfı. Öğretmen sakin sakin ders anlatıyor. Sonra zil çalıyor, beslenme saati. Minikler getirdikleri beslenme çantalarını açıyorlar. Kiminin özenli örtüleri var, çantadakileri örtünün üzerine koyuyorlar...
Bir gün, üç gün, beş gün derken öğretmenin dikkatini çekiyor orta sırada oturan öğrencinin davranışları. Ders bitimi çocuğu yanına çağırıyor öğretmen, usulca “Yarın annen ya da baban buraya gelsin, söyler misin” diyor.
Ertesi gün çocuk ve annesi okulda. Öğretmen çocuğa, “Hadi sen sınıfa gir” dedikten sonra annesine şu soruyu soruyor: “Kızınız derslere çok ilgili fakat her gün beslenme saatinde benden tuvalete gitmek için izin istiyor. Merak ettim, bir sorunu mu var?”
***
İstanbul’da bir mahalle. Çocuklar okula, eşler işlerine gitmiş el ayağın çekildiği saatler. Evin kapası çaldı. Genç kadın mutfaktaydı elleri ıslak ıslak koşup kapıyı açtı. Zemin katta oturan komşusuydu, “Buyur buyur, kusura bakma mutfakta yemek hazırlığı yapıyordum” dedi. Komşu belli sıkılmıştı, gözleri yerdeydi, “Ne oldu, sorun mu var” dedi genç kadın komşu genç kadına.
“Yok, sadece senden bir şey isteyecektim” dedi komşu. Öteki anında, “Tabi ne istersen” dedi. Diğeri kırık bir ses tonu ile, “Senden varsa yumurta, süt ve un isteyecektim. Ben de kalmadı da... Sonra veririm” dedi! Komşu, “Ne demek geri vermek... Gel içeri, hazırlayayım hem laflarız biraz” dedi.
***
Yumurta, protein kalitesi en yüksek yiyecek. Bu yüzden çocuklar her gün 1 yumurta tüketmeli!
Süt ve ürünleri yüksek kalitede protein, kalsiyum, fosfor, çinko olmak üzere birçok besin ögesi için önemli kaynak. Çocuklar günlük 2-4 porsiyon tüketmeli!
Et, tavuk, balık, kuru fasulye, nohut, mercimek gibi yiyeceklerin yanı sıra ceviz, fındık, fıstık gibi besinler büyüme ve gelişmeyi sağlar. Çocukların günlük 2.5-3 porsiyon tüketmesinde yarar var!
Sebzeler minareller, vitaminler bakımından kalsiyum, potasyum, demir, magnezyum, posa ve diğer antioksidan özellikte olan bileşikler açısından zengindir. Çocukların günlük 1.5-2.5 porsiyon sebze tüketmesi önerilir.
Meyveler önemlidir. Turunçgiller grubu C vitamini zenginiyken, elma, muz, kayısı gibi meyveler patosyum zenginidir. Çocuklar için günlük öneri 1.5-2.5 porsiyondur.
Bilgileri, “okul çağı çocukları için sağlıklı beslenme” önerisi olsun diye Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü uzmanları hazırlamış.
Bu hoyrat devirde, bu temel besinlere ulaşmak kolay mı?
***
Beylikdüzü Belediyesi’nden bir basın bülteni geldi. Beslenme Saati Projesi başlatmışlar... Araştırmalarla belirlenen 650 ailenin okula giden çocuğuna her gün içindeki ürünlerin diyetisyenlerce hazırlandığı ‘beslenme çantaları’ verecekler! Proje hakkında bilgi veren Belediye Başkanı, “ekonomik krizin etkilerinin azaltılması için vatandaşların yanında” olmak istedik diyor.
İnsanlara, özellikle de çocuklara dokunuyordu proje, basın bülteninde olmayan bilgileri öğrenebilir miyim diye yetkililere yazdım. Sağolsunlar araştırıp paylaştılar.
İşte o yeni bilgilerden öğrendim evlerde ve çocuk yüreklerinde yaşananları, gerçek öyküleri!
Okula çağrılan o anne mesela, öğretmene aşağı yukarı şunu anlatmıştır: “Evet öğretmenim bana anlattı kızım. Beslenme çantası çoğunlukla boş olduğu ya da içinde çoğunlukla ekmek arası patates olduğu için arkadaşlarından utanıyormuş. Bu yüzden, beslenme saati bitene kadar tuvalette duruyormuş!”
Yumurta, un, süt isteyen o genç kadın, sırdaş komşusuna utana sıkıla şunları demiş olmalı: “Bizimkini işten çıkardılar, iki ay oldu. Her gün iş arıyor, bulamadı. Durumumuz sıkışık.
Beslenme çantasına yarın kek yapıp koyayım dedim, çok sever kızım. Ancak malzeme kalmamış. Kusura bakmazsan ödünç alayım dedim. Sana da yük oluyorum!”
Beylikdüzü’nde komşusunun yumurtasına muhtaç 650 aile ve onların ‘yokluğu sessizce içine atan’ çocukları saptanabildi, şimdilik!
İstanbul’un geri kalanında, memleketin tamamında peki, böyle kaç aile var, kaç çocuk tuvalete kaçıyor beslenme saatinde ya da bu yüzden okula bile gitmek istemeyen kaç çocuğumuz var?
İnsanın içini ısıtan çok güzel proje... Ama taşıma suyla zor o evlerdeki değirmeni döndürmek...