Türkiye’de işçinin emeği de canı da çok ucuz.
İşçi, emeğinin karşılığını alamadığı gibi can güvenliği de yok.
Asgari ücret alan bir işçi karnını doyuramıyor.
Türkiye’de asgari ücret 28 bin 74 lira.
Açlık sınırı 38 bin 24 lira.
Yoksulluk sınırı 123 bin 856 lira.
Bir eve 4 asgari ücret girse bile yoksulluk sınırını yakalayamıyor.
Asgari ücret açlık sınırının 10 bin lira altında.
Bu durum düşük emekli aylığı alan emekliler için de geçerli.
İşveren, iş güvenliğini sağlayacak harcamayı yapmaktan kaçındığı için her yıl binden fazla işçi hayatını kaybediyor.
İş güvenliği uzmanlarının yaptığı araştırmaya göre Türkiye, ölümlü iş kazalarında dünya ikincisi, iş kazalarında ise dünya birincisi.
Bu sonuç Türkiye’de işçinin emeğine de canını da değer verilmediğini ortaya koyuyor.
İzmir Aliağa’da HABAŞ’a ait Demir Çelik Fabrikası’nda meydana gelen patlamalarda 19 işçinin hayatını kaybetmesi işçi ölümlerini yeniden gündemin üst sıralarına taşıdı.
Türkiye’de İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi raporlarına göre son 10 yılda 21 bin 956 işçi iş kazalarında yaşamını yitirdi.
İşçi ölümleriyle sonuçlanan olaylara bakıldığında bunlara “iş kazası” değil “iş cinayeti” demek daha doğru.
Son 10 yılda, iş cinayetlerinde kaç işçi yaşamını yitirmiş İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi kayıtlarına bakalım.
2026’nın ilk 10 ayında vefat eden işçi sayısı 1.949. İzmir Aliağa Demir Çelik Fabrikası’ndaki patlamalarda ölen 19 işçi dahil.
2025 yılında 2.105
2024 yılında 1.897
2023 yılında 1.932
2022 yılında 1.843
2021 yılında 2.170
2020 yılında 2.427
2019 yılında 1.736
2018 yılında 1.923
2017 yılında 2.006
2016 yılında 1.970
Aynı kayıtlara göre, işçi ölümlerine yol açan nedenler arasında ilk sıralarda ezilme, göçük, maden kazaları, servis kazaları ve yüksekten düşme yer alıyor.
İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası’nda göre işverenin yükümlülükleri şöyle belirleniyor:
Risk Değerlendirmesi: İşyerindeki tehlikeleri belirlemek ve bunları analiz etmek.
Sağlık ve Güvenlik Hizmetleri: İşyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı ve diğer sağlık personeli görevlendirmek ya da ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden (OSGB) hizmet almak.
Eğitim ve Bilgilendirme: Çalışanlara temel iş sağlığı ve güvenliği eğitimi vermek.
Kişisel Koruyucu Donanım: Gerekli araç, gereç ve koruyucu ekipmanları ücretsiz sağlamak.
Bu yasanın amacı, işyerlerinde iş sağlığını ve güvenliğini sağlamak, mevcut şartları iyileştirmek, iş kazaları ile meslek hastalıklarını önlemek.
İşverenlerin bu yükümlülüklerini yerine getirip getirmedikleri etkili şekilde denetleniyor mu?
Etkili bir denetim olsa bu kadar işçi ölmez.
Özelleştirilen ve kaçak çalıştırılan maden ocaklarında meydana gelen göçük ve patlamalardaki madenci ölümleri de bu gerçeği ortaya koyuyor.
Özellikle maden ocaklarında denetim eksikliği facialara neden oluyor.
Türkiye’de işçi ölümlerinin önlenmesi işverenlerin iş güvenliği konusunda detaylı bir şekilde denetlenmesinden geçiyor.
Bu denetimler ve denetimlerin gereği yapılmazsa Türkiye iş cinayetleri konusunda en üst sıralarda yer almaya devam eder.
